Hà Sĩ Phu

Đảng Cộng sản Việt Nam đã phát động xây dựng chủ nghĩa xã hội ở cấp xã là cấp thấp nhất, tại sao?

 Hà Sĩ Phu

1- CẢM HỨNG TRƯỚC ĐẠI HỌA CỦA DÂN TỘC

Cuối năm con Rắn Ất Tỵ, Thiên tai bão lụt hòa với Nhân tai xả lũ, cuốn đi mấy nghìn sinh mạng, bao nhiêu làng mạc, cơ man nào là tài sản cùng gia súc gia cầm. Đại họa đã đến đúng lúc thời cuộc chính trị khẩn trương, các cán bộ cao cấp bị hút vào cuộc phân chia quyền lực trước Đại hội 14 của đảng, việc cấp cứu trước đại họa khiến dân phải tự lo cho nhau là chủ yếu.

 Hà Sĩ Phu

 

 Hà Sĩ Phu

 

Câu hỏi ấy tưởng là thừa, vì ai chẳng biết muốn một người hay một cộng đồng thay đổi để tiến lên tất nhiên phải biết cả ưu và nhược điểm của đối tượng đó. Nhưng nói ưu điểm thì quá dễ, được hoan nghênh ngay. Quan trọng và khó khăn là vạch những nhược điểm, những thói xấu của dân tộc mình.

 Hà Sĩ Phu

 

1/ Ở một xã hội hiện đại, thì nhân dân thực sự làm chủ đất nước, bầu ra người đứng đầu để điều hành đất nước, nếu làm tốt thì dân ca ngợi, nếu làm không tốt thì dân bỏ đi, bầu người khác. Vì thế mới chọn được người ưu tú, chứ không thụ động, chờ xuất hiện một ĐẤNG MINH QUÂN để tôn thờ như lãnh tụ (chờ đợi rồi lại chọn sai, "MINH QUÂN" không đáng MINH QUÂN thì thật tai hại!).

Hà Sĩ Phu

Câu số 1: MÈO đi RỒNG đến thì cứ hy vọng:

* Năm Mão qua đi, MÈO bỏ thói lục nồi ăn vụng, quyết bắt Chuột lập công!

* Tết Thìn lại đến, RỒNG vun nền yêu nước sống vui, thề lấy Dân làm gốc!

Hà Sĩ Phu

 Hà Sĩ Phu

Tiến sĩ Nguyễn Thanh Giang đã giới thiệu quan niệm của Hà Sĩ Phu về “Thuyết Tam duy”, về ba xu hướng của con người trong cuộc sống của mình (www.nguyenthanhgiang.com và https://tuynhdurac.wordpress.com/about). DUY LỢI là sự tôn trọng, yêu thích dựa trên Lợi ích. DUY CẢM là tôn trọng dựa trên Tình cảm, thấy đẹp, thấy hay, thấy cao thượng thì say mê. DUY LÝ là dựa trên Lý trí, thấy đúng, thấy hợp lý, hợp khoa học, hợp quy luật thì tán thành.

Hà Sĩ Phu

Cổ thi Trung Hoa có câu thơ nổi tiếng:

Ngô đồng nhất diệp lạc 梧桐一葉落,

Thiên hạ cộng (tận) tri thu 天下共(盡)知秋

Thấy một lá ngô đồng rụng, mọi người đều biết mùa thu đã về.

Không chỉ bởi nét đẹp “mùa thu lá rụng”, câu thơ cổ chinh phục các nghệ sĩ và thức giả muôn đời chính bởi nét đẹp triết lý. Ở đây có quan hệ giữa cái cụ thể là chiếc lá rụng với cái trừu tượng là mùa thu, tình thu, hơi thu…! Lại có quan hệ giữa cái “một” đơn chiếc và cái tổng thể, “thiên hạ”, “cộng” hoặc “tận” là yếu tố rộng lớn, bao trùm. Lại có quan hệ giữa cảm giác nhìn thấy lá rụng trước mắt, với “tri” tức tri giác, là bước phân tích và tổng hợp của tư duy trừu tượng bên trong não bộ.

Hà Sĩ Phu

Bạn hỏi: Tại sao dưới chân dung nhà Ái quốc Phan Châu Trinh lại treo bức tranh lớn của ba nghệ sĩ người Tàu Đái Đô Đô, Lý Thiết Tử, Trương An Quân (Dai Dudu 戴都都, Li Tiezi 李铁子, Zhang Anjun / 张安君) “Famous People Painting “Discussing the Divine Comedy with Dante”?

Hà Sĩ Phu

(Nhân ngày giỗ thứ 97 của cụ Phan Châu Trinh, 24/3/2023)

Ngày 21/3/2006 báo Nhân dân đã đăng một bài của nhà văn Nguyên Ngọc, tán thành ý kiến của hai người đồng chí thân thiết nhất của Phan Châu Trinh là Huỳnh Thúc Kháng và Trần Quý Cáp, rằng “Phan Châu Trinh là NHÀ CÁCH MẠNG ĐẦU TIÊN của Việt Nam”, chứ không chỉ là nhà giáo dục, nhà văn hóa, nhà yêu nước hay chiến sĩ giải phóng dân tộc… như nhiều người quan niệm.

Nhà văn Nguyên Ngọc giải thích hai chữ “Cách mạng” của Phan Châu Trinh ở chỗ “không chỉ dừng lại ở vấn đề độc lập dân tộc”, “ông chủ trương một cuộc cách mạng xã hội chứ không chỉ là một cuộc chiến đấu chống ngoại xâm”, “ông chủ trương đưa dân tộc lên tầm cao mới, để hội nhập cùng thế giới mới, phát triển trong thế giới mới đó”, “nhà cách mạng là người chủ trương và thực hiện một cuộc thay đổi tận gốc xã hội, chuyển từ một xã hội này sang một xã hội khác, khác tận gốc, về cơ bản”.

Cảm ơn hai chữ “CÁCH MẠNG” rất chính xác về Phan Châu Trinh, nhưng nếu chỉ mô tả tư tưởng của Phan Châu Trinh sơ lược như vậy e có thể bị hiểu cũng tương tự như con đường của “nhà cách mạng" Hồ Chí Minh chăng?

Thực ra nhà cách mạng Phan Châu Trinh khác hẳn với nhà cách mạng Hồ Chí Minh ở hai điểm mấu chốt cực kỳ quan trọng:

1/ Về CON ĐƯỜNG CỨU NƯỚC: Muốn cứu nước phải hiểu nguyên nhân tại sao nước mình lại hèn yếu để chịu phận nô lệ trước ngoại bang? Vì chênh nhau một tầm văn minh! Nếu không nâng được tầm văn minh mà muốn đánh thắng kẻ mạnh hơn mình gấp bội thì phải nhờ cậy sức mạnh của nước khác, thì rốt cuộc kẻ đã giúp mình sẽ lại ngồi lên đầu mình, “nhân dân vẫn cứ là cái lưng con ngựa chỉ thay người cưỡi mà thôi”.

Vì “Mẫu quốc” là nước ở tầm văn minh cao hơn nên có những mặt tốt, hiện đại.

Muốn nâng tầm văn minh thì tốt nhất là khai thác mặt tốt, mặt dân chủ của “Mẫu quốc” để nâng dần trình độ của mình, và đấu tranh để cải biến dần mặt xấu của nó. Chế độ Thực dân chỉ là một giai đoạn nhất thời của lịch sử, nó sẽ tự mất đi khi nhân loại dần được “toàn cầu hóa” để thu dần khoảng cách về tầm văn minh giữa các dân tộc.

Vậy, muốn giành độc lập thì không được nhờ sức mạnh của nước khác, và giành độc lập chỉ là công đoạn sau cùng. Điều này hoàn toàn đối lập với con đường Cộng sản của Hồ Chí Minh và con đường của nhà ái quốc Phan Bội Châu...

2/ VỀ DÂN CHỦ HÓA XÃ HỘI: Trong mục đích xây dựng xã hội mới thì Phan Châu Trinh có cái nhìn toàn cục, kết hợp cả Đông và Tây, cả văn hóa-giáo dục với chính trị-kinh tế, nhưng đã phát hiện nhu cầu cốt lõi nhất là nhu cầu DÂN CHỦ.

Trong khi còn tạm thời chấp nhận sự thống trị của Pháp thì Phan Châu Trinh đã kiên quyết chống chế độ Quân chủ Phong kiến của nhà Nguyễn mà Pháp còn lợi dụng để nô dịch dân Việt.

Vào đầu thế kỷ 20, trong quá trình cư trú tại Pháp, tư tưởng Phan Châu Trinh đã chuyển biến từ CHỦ NGHĨA DÂN TỘC thành CHỦ NGHĨA DÂN TỘC-DÂN CHỦ (nationalisme démocratique).

Trong bài nói chuyện tại Sài-gòn cuối năm 1925 với chủ đề “QUÂN TRỊ chủ nghĩa và DÂN TRỊ chủ nghĩa”, ông phân tích về Viện Dân biểu (Chambre des députés), tức Hạ nghị viện của nước Pháp như sau:

“Bởi vì trong hạ-nghị-viện thế nào cũng có hai đảng, một đảng tả, một đảng hữu; nếu cái đảng tả chiếm số nhiều mà cầm quyền trong nước, thì đảng hữu nó xem xét chỉ trích, cho nên có muốn làm bậy cũng khó lắm.” (Tây-Hồ Phan-Châu-Trinh, Bài diễn thuyết Quân trị chủ nghĩa và Dân trị chủ nghĩa, Chân Phương ấn quán, Hà Nội 1926).

Do nhận thức “DÂN CHỦ = HỢP TÁC TẢ - HỮU”, trong thực tế Phan Châu Trinh đã tìm cách tạo ra một liên minh tả - hữu giữa những người Việt yêu nước.

Điều đáng tiếc là sau khi Phan Châu Trinh qua đời, trước sự công phá của phe cực hữu (thực dân) lẫn phe cực tả (cộng sản), liên minh này đã bị phá vỡ. Đó chính là nguyên nhân sâu xa dẫn đến hai cuộc chiến tranh đẫm máu và việc thiết lập chế độ toàn trị cộng sản tại Việt Nam.

Theo Phan Châu Trinh, hai phe đối lập Tả - Hữu không phải chỉ chấp nhận nhau mà rất cần có nhau, kẻ đối lập chính là ân nhân giúp mình ngày càng hoàn thiện. Trước đây cả thế kỷ, Phan Châu Trinh chẳng những đã thấy nhu cầu cấp thiết phải Dân chủ hóa xã hội mà còn có quan niệm “rất cần có đối lập” để tự hoàn thiện mình, thì chủ nghĩa Cộng sản đến mãn đời cũng không thể có được.

KẾT LUẬN: Phan Châu Trinh chính là nhà tư tưởng kiệt xuất, về cả con đường cứu nước và Văn minh hóa xã hội. Ba khẩu hiệu nổi tiếng “Khai Dân Trí, chấn Dân khí, Hậu Dân sinh” chỉ là ba công việc cụ thể để thực hiện hai lý tưởng rất lớn kia mà thôi.

Nói về Cách mạng thì như thế mới đáng là CÁCH MẠNG TIỀN PHONG, chẳng những vượt trước thế kỷ mình đang sống mà vượt trước cả nhiều thế kỷ về sau. Nhưng nhà Cách mạng kiệt xuất và thánh thiện ấy đã không thắng nổi một xã hội chỉ biết thiển cận và thực dụng như xã hội Việt Nam lúc bấy giờ!.

Nếu Việt Nam biết theo Phan Châu Trinh? ...Ôi! Ước mơ...! Nhưng Lịch sử chẳng bao giờ có chữ… NẾU!

24/3/2023

H.S.P.

Hà Sĩ Phu

Ấy là cái Tết Kỷ Tỵ 1989. Chuẩn bị cho ngày Tết, ông Chủ tịch UBND thành phố Đà Lạt mới nhậm chức muốn mở đầu nhiệm kỳ bằng một Hội chợ tưng bừng với nét văn hóa độc đáo khác những năm trước, bèn mời tôi đứng ra đảm nhiệm gian hàng Câu đối Tết. Chả là khi ấy những Câu đối Tết của tôi ít nhiều đã được giới chữ nghĩa và báo chí để ý. Ông chủ tịch còn gợi ý cụ thể là tôi nên mặc lễ phục truyền thống, áo the khăn xếp, cầm bút “đại tự”, bày mực tàu giấy đỏ, trải chiếu viết câu đối như những cụ đồ năm xưa.

Việc phụ trách gian hàng Câu đối tôi nhường ông Huỳnh Trùm, một người khá quen biết với dân Đà Lạt, tôi chỉ nhận sẽ đóng góp vào phần nội dung.

Câu đối Tết Quý Mão 2023

Hà Sĩ Phu

Thơ Hà Sĩ Phu

(Viết cho những cây thông bị buộc kẽm gai quanh Dinh 2, Đà Lạt 1987) [*]

Tặng những Trí thức đã dấn thân xây dựng chủ nghĩa Cộng sản

Hà Sĩ Phu

Tiếp xúc với Phạm Đoan Trang tôi thấy cô chỉ là cô gái hiền thục, vui tươi, yêu đời, không hề thấy dấu hiệu của sự đa mưu túc kế hay tính mãnh liệt của một người làm chính trị, nhất là lúc cô say sưa gảy đàn guitare đệm hát. Nhưng những việc làm thông minh và tài năng, xuất phát từ cái Tâm trong sáng và chính trực như viết cuốn Chính trị Bình dân hay tóm tắt hồ sơ Vụ thảm sát Đồng Tâm bằng song ngữ Anh Việt… thì hiệu quả lại rất “chính trị”, khiến cho các nhà chính trị chân chính phải nể phục và kẻ chính trị tà tâm phải hoảng sợ. Vì thế mà cô đã phải chịu cái án 9 năm tù…, bị cắt đứt hoàn toàn tuổi thanh xuân của một đời phụ nữ.

Còn nhớ, trong đồn Công an, khi một cậu công an buông lời thóa mạ “Con đĩ vừa xấu lại vừa vô duyên, tao chỉ muốn đái vào mặt”, nói xong toan bỏ đi liền bị Đoan Trang quát lại “Thằng kia quay lại, đứng lên bàn này đái cho bà xem!”. Cậu công an xấu hổ bỏ đi. Phản ứng xuất thần của một cô gái hiền lành chưa chồng quá bất ngờ, chỉ vì trong máu Đoan Trang đã có sẵn cái gien của Bà Trưng Bà Triệu! “Quân tử kiến cơ nhi tác”, bản lĩnh đã cừ khôi thì gặp tình huống nhất định sẽ bật ra hành động cừ khôi.

Chỉ lên tiếng nói, không cần cầm đầu một cuộc biểu tình hay một tổ chức chống đối, mà cô dám tin cả một triều đại độc tài, vũ trang đông đặc như quân Nguyên, nhất định rồi sẽ phải sụp đổ nên cô mới quyết chống nó.

Xử phúc thẩm, cô bị y án tù 9 năm! LS Trịnh Vĩnh Phúc đã nói: "Nếu nỗ lực bào chữa của các luật sư, sự lên tiếng của nhiều tổ chức nhân quyền quốc tế chưa làm thay đổi được quan điểm của quý vị, thì cứ kết án cô ấy. Lịch sử sẽ xóa án cho cô ấy!".

 

(Bài tham gia cuộc Hội thảo năm 2008 “TRÍ THỨC LÀ AI?”, do GS Phan Đình Diệu chủ trì, đã công bố trên báo, đã in mẫu “Phiếu đăng ký tham gia”, nhưng không hiểu vì sao cuối cùng cuộc Hội thảo lại không được phép diễn ra.)

Hà Sĩ Phu

Hà Sĩ Phu

Hà Sĩ Phu

Xung đột Nga-Ukraina làm nổi lên mấy điều cần phân biệt. Việt Nam gần gũi với Ukraina và Đài Loan hay gần gũi với Nga và Trung Quốc? Nền văn hóa Nga và Trung Hoa có đáng yêu không? Nhân dân Nga và nhân dân Trung Hoa có đồng nhất với nhà nước Nga và Trung Quốc không? Một nước nhỏ bên cạnh một nước lớn thì nên và phải ứng xử thế nào?

Hà Sĩ Phu

 

 

 I. Kiếp HỔ khóc cười và giấc mơ HỔ thiện!

Hổ vốn ở tận rừng sâu nhưng mối liên quan đến con người thì ít dã thú nào bì kịp, vì Hổ đồng nghĩa với sức mạnh, với bạo lực, bạo quyền, là những điều con người vừa kính vừa sợ.

Ở nơi rừng rậm thì bạo quyền làm nên chức tước, Hổ và Sư tử tranh hùng làm Chúa Sơn lâm. Sư tử đực dáng bộ đường bệ oai phong. tiếng hống vang động cả núi rừng và sống tập đoàn như một “triều đình phụ hệ”. Còn Hổ thì mạnh ở sự cân đối, linh hoạt biến hóa và bền bỉ hơn nên nếu đấu tay đôi thì phần thắng cuối cùng thường nghiêng về phía Hổ. Nhưng người châu Á, châu Âu và châu Phi thường coi Sư tử mới là Chúa Sơn lâm. Cũng như xã hội con người, cấp trưởng thường mạnh ở triều đình và mạnh ở oai phong, chứ đấu tay đôi thì chắc gì đã thắng được cấp phó? Sư tử kém thích nghi, ngày càng khó sống, chắc phải nhường phủ Chúa cho mãnh Hổ thôi.

Chúa Sơn lâm Hổ rất kỵ văn minh chẳng thích gần người, nhưng con người cứ sùng kính đưa Hổ vào đời sống của mình, tôn là Ông Hổ hay Ông Ba mươi. Khát khao quyền lực thì sinh ra sợ sệt và sùng bái quyền lực. Sáng dậy, thấy quanh nhà có vết chân "lạ" của Hổ thì xì xào "Đêm qua Ông về, Ngài về!" (mặc dù "Ngài" về chỉ để bắt lợn cho đầy túi tham!). Tên của Hổ chỉ dùng vào việc tôn kính, tướng võ oai phong gọi là Hổ tướng, cha con cùng tài giỏi là bảo "Hổ phụ sinh Hổ tử"....

Nhưng ở đời, “cao nhân tất hữu cao nhân trị”, ưu điểm của Hổ lại gây tai họa cho Hổ. Con người dần văn minh lên, có vũ khí, có mưu mẹo để săn bắt Hổ thì danh tiếng xưa kia lại trở thành đại họa cho Chúa Sơn lâm. Bộ da Hổ rất đẹp rất oai thì phải lột da làm thảm trải nơi trướng gấm. Xương Hổ tạo nên sự khỏe mạnh thì phải nấu thành cao. Răng Hổ thì phải vặn ra, đem mài từng chút làm thuốc chữa đau bụng. Vuốt Hổ bị bóc ra thành vật trang sức trước ngực những chàng trai muốn bộc lộ tính dũng mãnh của mình. Kể sao hết nỗi tang thương?

Sức mạnh hoang dã là thứ tốt nhất để con người lợi dụng. Thân đã bại thì danh cũng liệt. Hổ chẳng còn uy vũ thiêng liêng gì, "Chúa" nay bị nhốt vào chuồng làm cảnh để thu tiền du khách. Xác Hổ thì bỏ hết ruột gan, nhồi bông bày nơi khảo cổ, cho loài người chiêm ngưỡng như chiêm ngưỡng một loài thú hoang dã. Cái gì xấu thì dành cho Hổ, người ta chửi rủa nhau "Ăn như Hổ đói", "Đồ Hổ vồ". Hổ thành biểu tượng cho sức mạnh tàn ác, luật rừng dã man. Ngôn ngữ Việt Nam lại có chữ đồng âm “hổ” là hổ thẹn, càng làm mất danh dự cho Chúa sơn lâm. Trong văn chương, hỏi "hổ không biết hổ?" là chửi bọn người tham tàn vô sỉ. Nếu hiểu tiếng Việt và có thần kinh xấu hổ thì chắc Hổ phải tủi hổ, chui xuống lỗ nẻ mà chết. (Nhưng kẻ đã sở hữu bạo lực thì làm gì còn thần kinh xấu hổ?).

Nhưng nỗi bất hạnh nhất của Hổ phải kể đến trò đấu “Hổ quyền”. Cho Hổ đấu với voi, nhưng "Voi được đi lại tự do, còn hổ bị buộc bằng sợi xích cột vào cái cọc đóng chắc chắn ở giữa đấu trường và bị cắt bỏ nanh vuốt, cốt biến Hổ thành vật tế thần cho voi tập luyện" (!). (Đây là kiểu "Trói tay đối thủ rồi thách đấu" – Bùi Tín viết về vụ đấu tố Hà Sĩ Phu).

Theo bài "Hổ Quyền" trong cuốn Quần thể di tích Huế (NXB Trẻ 2007, trang 293-299), tác giả Phan Thuận An tả cảnh một trận Hổ quyền dưới triều Thành Thái như sau:

Voi cái bước vào đấu trường có vẻ hiên ngang, đi qua đi lại trước mặt cọp không một chút sợ hãi, vua Thành Thái khen:"Con này can đảm lắm". Nhưng bỗng chốc, cọp nhảy lên trán voi, voi hất mạnh, cọp rơi xuống. Cọp lại nhảy lên bấu vào chỗ cũ. Voi tức giận, rống lên, vụt chạy đến dùng đầu đẩy mạnh cọp vào thành đấu trường, dùng sức mạnh ngàn cân vừa húc, vừa ép thật sát. Khi voi ngẩng đầu lên, cọp té xuống đất, voi dùng chân chà cọp đến chết...

Trận Hổ quyền đẫm máu nhất là vào năm 1750, ở cồn Dã Viên trên sông Hương, lần lượt 40 con voi đã giết chết 18 con Hổ một cách khủng khiếp tương tự như thế.

Âu cũng là "sinh ư nghệ tử ư nghệ", không cậy mình có sức mạnh vô địch làm Chúa Sơn lâm, mặc sức chén thịt hươu nai, trâu bò thì Hổ đâu có “vinh dự” được chọn làm vật tế thần để bị đẩy vào cảnh thê lương như vậy? Thật rõ oan oan tương báo.

         ***

Ba mươi Tết NHÂM DẦN này, theo phong tục, TRÂU phải bàn giao quyền cho HỔ, HỔ tiếp quản quyền bính chi phối thế gian. Ôi chao, ta cứ lo một khi con mãnh thú-ác thú này mà tung hoành thì độc tài chuyên chính lắm đây? Lòng ta không khỏi bồi hồi, nghĩ về con HỔ, để vừa ca ngợi, vừa sợ, vừa ghét, vừa thương. Trời sinh cái kiếp CỌP sao đa đoan, lúc vinh là thế mà lúc nhục là thế! Nghĩ lan man về cái thế giới của Chúa sơn lâm rồi tôi ngủ thiếp đi…

 

Thế rồi…

Quả nhiên, loài Hổ họp nhau lại, bàn cách cử đại diện nắm quyền chi phối thế gian. Con Hổ lớn nhất gầm một tiếng rồi mở miệng nói một tràng (tôi nghe rõ Hổ nói tiếng Việt) … “Loài Hổ chúng ta là mãnh thú ác độc không ai yêu mến. Rút kinh nghiệm nhiều kẻ cầm quyền gian ác trên thế gian thường giở trò xiếc để lừa mị dân, nay ta nên học bài học ấy, hãy cử một bạn Hổ trong rạp xiếc ra làm đại diện, cứ mỗi lần bạn ấy xuất hiện trên sân khấu là lập tức được vỗ tay chào đón hân hoan…”. Cả hội trường Hổ đồng loạt đứng phắt dậy, đứng bằng hai chân sau, dùng hai chân trước vỗ từng nhịp hoan hô và gầm rú ầm ĩ tán thành…

 

Thế rồi…

Phút giao thừa, tại lễ bàn giao, chú Trâu thì lo sợ khiếp vía, cứ nép mình trong xó. Chẳng ngờ chú Hổ quen làm xiếc nhe cả hàm răng cười rất tươi mà rằng:

“Này bạn Trâu ơi đừng sợ, ta biết mi vốn dòng Công Nông hiền lành ngoan ngoãn, tuy không thể so sánh với những nông dân tài giỏi hiện đại như như gia đình bà nông dân tuyệt vời Cấn Thị Thêu, nhưng không phải bọn giả danh khoác áo búa liềm Công Nông mà thực tế đã thành Tư bản hoang dã. Nay ta vâng lệnh đất trời chi phối thế gian làm một cuộc cách mạng, chỉ lấy thiện tâm làm chuẩn, dung hòa mọi lợi quyền chân chính để xây dựng một thế giới hạnh phúc an hòa… Ta chịu ơn loài người nuôi nấng và quen nghề xiếc nhưng xiếc này chẳng để lừa ai, chỉ dùng sức mạnh tự thân băng qua vòng lửa cho vui, để khi cần có thể băng mình cứu người trong cơn hỏa hoạn…”.

Thế rồi, tự dưng lửa cháy đùng đùng, rền tiếng kêu la. Từ trong vùng lửa một con Hổ vọt băng qua, trên lưng cõng một cụ già râu đã cháy xém… Tôi bừng tỉnh dậy, thấy nóng quá, toát cả mồ hôi, nhưng trong lòng thì sảng khoái sau một giấc mơ đẹp. Phải chi cứ được sống trong mơ thế này. Cuộc bàn giao quyền lực giữa HỔ và TRÂU, giữa một động vật ăn thịt với con mồi này sao mà đẹp vậy? Chẳng trách con Hổ xiếc vừa rồi đã gọi đúng tên, đó mới thực là một cuộc… “Cách mạng”, diễn biến ngược với ý đồ láu cá tàn ác của đàn Hổ lúc ban đầu! Vậy xin ghi lại để chào đón mùa xuân Nhâm Dần.

 

II. MẤY CÂU ĐỐI TẾT NHÂM DẦN

Câu đối 1: Tiễn Trâu lại đón Hổ

- Tiễn bác TRÂU chớ “gẩy đàn cầm”, bác là loại có Sừng có Sỏ!

- Đón anh HỔ đừng “ngay ruột ngựa”, anh vốn loài dùng Vuốt dùng Nanh!

(Thành ngữ “thẳng như ruột ngựa” chỉ sự thẳng thắn bộc trực không chút nghi ngờ)

 

Câu đối 2: Quan hệ Trâu và Cọp

- TRÂU quen lề phải... vô chuồng CỌP!

- CỌP cứ luật rừng... chén thịt TRÂU!

(Điều phi lý trớ trêu là khi trên vai bị mang một “cái ách” phi nhân tính thì những công dân thông minh, trong sáng như Phạm Thành, Phạm Đoan Trang, mẹ con bà Cấn Thị Thêu, v.v. lại phải chịu số phận như thân Trâu ngựa thật sự. Người ở phận TRÂU thỉ dù đi đúng “lề phải” của Công lý vẫn cứ bị tống vào “chuồng cọp” cho Cọp nó xơi đấy thôi?).

 

Câu đối 3: Gợi ý năm Hổ Báo-Hùm Beo

- Giỡn mặt HỔ, mình ra tờ nhật BÁO!

- Vuốt râu HÙM, ta tạo tấm da BEO!

(tấm da báo, da beo là tình trạng lốm đốm xen kẽ giữa các vùng khác nhau, như buổi giao thời giữa chuyên chính và dân chủ)

 

Câu đối 4: Chơi chữ năm Hổ

- TRÂU đã đi rồi, miếng nhục thịt BÒ còn thẹn mặt!

- HỔ đang tới đó, phong bì da BÁO vẫn trao tay!

(Miếng nhục thịt bò: Nhục 肉 chính là thịt.

 Phong bì da báo: Bì 皮 chính là da. Thành ngữ “phong bì” thời nay là chỉ sự đút lót phổ biến khắp trong một xã hội luôn nói đạo đức liêm chính nhưng làm việc gì cũng phải đút lót từ vài chục đồng đến vài chục tỷ).

 

Câu đối 5: Lỗ mũi và Thiên đường, những nguồn lợi để kiếm chác:

- Cô-vít hóa vận may, tài nguyên lớn là trò khoan… lỗ mũi?

- Mác-Lê là diệu kế, lợi quyền to ở ảo ảnh… thiên đường!

(Vụ Test kits Việt Á là toàn hệ thống cùng nhau kiếm chác trên đại họa xương máu nhân dân, nhưng đó chỉ là bộc lộ cái bản chất sẵn có từ buổi sơ khai, xương máu hy sinh để xây dựng Thiên đường Cộng sản mà thực chất chỉ là Thiên đường của một Đảng Cộng sản cầm quyền với chính sách công hữu hóa toàn bộ đất đai. “Bao nhiêu lợi quyền ắt qua tay mình”, không ngờ cái lỗ mũi người dân bỗng chốc cũng sinh lợi chẳng kém gì cái ảo ảnh Mác-Lê vĩ đại).

Bằng chứng: Đây là cả một Nhà nước tham nhũng và lừa đảo: https://www.facebook.com/100008789401804/posts/2731160943853526/?d=n

 

Câu đối 6: Nhân đại họa “Test kits” nghĩ về những con số:

- Văn hóa bốn nghìn năm ngoài miệng, nói lắm… cũng thừa!

- Máu xương chín chục triệu trong kho, ăn hoài… chưa hết!

(Lợi dụng lá cờ yêu nước để tạo ngai vàng VUA TẬP THỂ, như chữ của chủ tịch Nguyễn Văn An, cái kho máu xương khổng lồ trong dân họ ăn hoài không hết).

 

Câu đối 7: Tiếp lời Tiến sĩ Mác-Lê vừa nhận giải thưởng Lê-nin

 

Mấy năm nay dân Việt khó quên những lời lạc quan tếu đến khôi hài, nghe rồi phải bấm bụng mà cười, những lời của bậc lãnh đạo tối cao, đại loại như: “Đất nước ta chưa bao giờ có được tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế như ngày nay”, v.v.

Nhưng đặc biệt câu này “Mây đen phủ lên toàn cầu nhưng mặt trời vẫn đang tỏa sáng ở Việt Nam”. Mặt trời nào lại như của riêng Việt Nam vậy? Xin nghe lời Hồ Chí Minh “Bác Hồ khẳng định: Chủ nghĩa Lê-nin đối với chúng ta, những người cách mạng và nhân dân Việt Nam, không những là cái "cẩm nang" thần kỳ, không những là cái kim chỉ nam, mà còn là MẶT TRỜI soi sáng con đường chúng ta đi tới thắng lợi cuối cùng, đi tới chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản”. Té ra là vậy, Mặt trời của Cộng sản Việt Nam là “Mặt trời Lê-nin”. Cho nên kỷ niệm ngày sinh Lê-nin 22/4/2020 Đảng Cộng sản Nga đã tặng TBT Phú Trọng một giải thưởng mang hình bóng cái “Mặt trời Lê-nin” của Việt Nam ấy. Nên xin có Câu đối để tiếp nhời ông Trọng như sau:

- Địa cầu ấy đêm ngày tăm tối, vì lão MẶT TRỜI bị phủ mây đen, thế giới buồn như… vào ngõ cụt!

-Việt quốc này vẫn sáng lung linh, bởi bác LÊ-NIN bừng lên sắc đỏ, quê ta sướng tựa… tới thiên đàng!

 

Câu đối 8: Giấc mơ ngược Hổ thiện-Ngưu minh

- Đêm ba mươi TRÂU hết ngu đần, để xứng bậc có sừng có sỏ!

- Sáng mồng một HỔ thôi tàn ác, cho hết loài dùng vuốt dùng nanh?         

Nhân ngày vui ta muốn tặng TRÂU và HỔ sự Thông minh và Lương thiện, là những tính chất mà loài vật các ngươi vốn không thể có, mà loài người chúng ta cũng chỉ đánh bại được sự Tàn ác và Ngu đần một khi sức mạnh của TRÍ TUỆ và TÌNH YÊU THƯƠNG CON NGƯỜI vô bờ bến được thăng hoa thôi. Thật khó lắm thay!

Vậy xin kính chúc một năm “Nhâm Dần đại phúc”!

 

 III. MỜI ĐỐI: Bạn bè yêu Câu đối có thể chọn bất kỳ vế đối nào trong bài làm vế Xuất đối.      

 

H.S.P. (Tết Nhâm Dần 2022)