Diễn đàn Câu lạc bộ Văn đoàn Độc lập Việt Nam: Trần Việt Hà

Danh ngôn

“Thế giới này, như nó đang được tạo ra, là không chịu đựng nổi. Nên tôi cần có mặt trăng, tôi cần niềm hạnh phúc hoặc cần sự bất tử, tôi cần điều gì đó có thể là điên rồ nhưng không phải của thế giới này.”

“Ce monde, tel qu’il est fait, n’est pas supportable. J’ai donc besoin de la lune, ou du bonheur, ou de l’immortalité, de quelque chose qui ne soit dement peut-etre, mais qui ne soit pas de ce monde.”

(Albert Camus, Caligula)

“Tất cả chúng ta, để có thể sống được với thực tại, đều buộc phải nuôi dưỡng trong mình đôi chút điên rồ.”

“Nous sommes tous obligés, pour rendre la realite supportable, d’entretenir en nous quelques petites folies.”

(Marcel Proust, À l’ombre des jeunes filles en fleurs)

“Nghệ thuật và không gì ngoài nghệ thuật, chúng ta có nghệ thuật để không chết vì sự thật.”

“L’art et rien que l’art, nous avons l’art pour ne point mourir de la vérité.” (Friedrich Nietzsche, Le Crépuscule des Idoles)

“Mạng xã hội đã trao quyền phát ngôn cho những đạo quân ngu dốt, những kẻ trước đây chỉ tán dóc trong các quán bar sau khi uống rượu mà không gây hại gì cho cộng đồng. Trước đây người ta bảo bọn họ im miệng ngay. Ngày nay họ có quyền phát ngôn như một người đoạt giải Nobel. Đây chính là sự xâm lăng của những kẻ ngu dốt.”

“Social media danno diritto di parola a legioni di imbecilli che prima parlavano solo al bar dopo un bicchiere di vino, senza danneggiare la collettività. Venivano subito messi a tacere, mentre ora hanno lo stesso diritto di parola di un Premio Nobel. È l’invasione degli imbecilli.”

(Umberto Eco, trích từ bài phỏng vấn thực hiện tại Đại học Turin (Ý), ngày 10 tháng 6 năm 2015, ngay sau khi U. Eco nhận học vị Tiến sĩ danh dự ngành Truyền thông và Văn hoá truyền thông đại chúng. Nguyên văn tiếng Ý đăng trên báo La Stampa 11.06.2015)

Cảm quan hậu hiện đại về nhân vật trong tiểu thuyết Nguyễn Việt Hà

Ths. Trần Việt Hà

(Thái Bình)

Dẫn nhập

Văn học đầu thế kỉ XXI đã ghi nhận rất rõ rệt dấu ấn cảm quan hậu hiện đại ở cả phương diện nội dung và nghệ thuật, đặc biệt là trong thể loại tiểu thuyết. Tùy theo mức độ và phong cách, các cây bút tiểu thuyết có tên tuổi như Nguyễn Huy Thiệp, Phạm Thị Hoài, Hồ Anh Thái, Nguyễn Việt Hà, Nguyễn Bình Phương, Thuận, Tạ Duy Anh... đã khai thác những yếu tố hậu hiện đại trong tác phẩm của mình như: kiểu nhận vật phức hợp đa bình diện; bút pháp giễu nhại, nghịch dị, huyền ảo; lối trần thuật đa trị; kĩ thuật lạ hóa, mảnh ghép; cấu trúc liên văn bản hay tính hỗn loạn và bất ổn của trật tự đời sống... Chính điều đó đã thay đổi cả về lượng và chất của tiểu thuyết Việt, của độc giả Việt, của đời sống phê bình lí luận văn học nước nhà trong quá trình vận động, phát triển và hội nhập với văn học thế giới.

Trong xây dựng nhân vật, một vấn đề tưởng chừng “xưa như trái đất” của tiểu thuyết, cảm quan hậu hiện đại càng có cơ hội được bộc lộ trong quá trình nhà văn nhìn nhận, cắt nghĩa, lí giải về con người. Với xu hướng cách tân mạnh mẽ, trong các tiểu thuyết như Thiên thần sám hối, Đi tìm nhân vật (Tạ Duy Anh); Chinatown, Made in Vietnam, Paris 11.8, T. mất tích(Thuận); Và khi tro bụi (Đoàn Minh Phượng); Trí nhớ suy tàn, Người đi vắng, Thoạt kỳ thủy, Những đứa trẻ chết già, Ngồi (Nguyễn Bình Phương); Cơ hội của Chúa, Khải huyền muộn, Ba ngôi của Người (Nguyễn Việt Hà); Hỗn độn (Nguyễn Khắc Phục)... các nhân vật có xu hướng trở thành những “cái bóng”, những kí hiệu hay biểu tượng hơn là những thực thể trọn vẹn vốn là hình chiếu của con người ngoài xã hội. Xuất hiện bên cạnh đó, nhiều nhân vật phi tính cách, phi tâm lý, được làm cho “mỏng dẹt”, khó hiểu, phi logic thông thường và được giải mã theo nhiều cách khác nhau.

Danh ngôn

Ban Biên tập

Tra cứu theo tên tác giả

Cảm quan hậu hiện đại về nhân vật trong tiểu thuyết Nguyễn Việt Hà