Diễn đàn Câu lạc bộ Văn đoàn Độc lập Việt Nam: Đinh Bá Anh

Danh ngôn

“Thế giới này, như nó đang được tạo ra, là không chịu đựng nổi. Nên tôi cần có mặt trăng, tôi cần niềm hạnh phúc hoặc cần sự bất tử, tôi cần điều gì đó có thể là điên rồ nhưng không phải của thế giới này.”

“Ce monde, tel qu’il est fait, n’est pas supportable. J’ai donc besoin de la lune, ou du bonheur, ou de l’immortalité, de quelque chose qui ne soit dement peut-etre, mais qui ne soit pas de ce monde.”

(Albert Camus, Caligula)

“Tất cả chúng ta, để có thể sống được với thực tại, đều buộc phải nuôi dưỡng trong mình đôi chút điên rồ.”

“Nous sommes tous obligés, pour rendre la realite supportable, d’entretenir en nous quelques petites folies.”

(Marcel Proust, À l’ombre des jeunes filles en fleurs)

“Nghệ thuật và không gì ngoài nghệ thuật, chúng ta có nghệ thuật để không chết vì sự thật.”

“L’art et rien que l’art, nous avons l’art pour ne point mourir de la vérité.” (Friedrich Nietzsche, Le Crépuscule des Idoles)

“Mạng xã hội đã trao quyền phát ngôn cho những đạo quân ngu dốt, những kẻ trước đây chỉ tán dóc trong các quán bar sau khi uống rượu mà không gây hại gì cho cộng đồng. Trước đây người ta bảo bọn họ im miệng ngay. Ngày nay họ có quyền phát ngôn như một người đoạt giải Nobel. Đây chính là sự xâm lăng của những kẻ ngu dốt.”

“Social media danno diritto di parola a legioni di imbecilli che prima parlavano solo al bar dopo un bicchiere di vino, senza danneggiare la collettività. Venivano subito messi a tacere, mentre ora hanno lo stesso diritto di parola di un Premio Nobel. È l’invasione degli imbecilli.”

(Umberto Eco, trích từ bài phỏng vấn thực hiện tại Đại học Turin (Ý), ngày 10 tháng 6 năm 2015, ngay sau khi U. Eco nhận học vị Tiến sĩ danh dự ngành Truyền thông và Văn hoá truyền thông đại chúng. Nguyên văn tiếng Ý đăng trên báo La Stampa 11.06.2015)

Mùa cách mạng của các trưởng lão và nữ lưu

(Bài viết kỷ niệm 10 năm nhà xuất bản Tri Thức)

(Rút từ facebook của Đinh Bá Anh)

MƯỜI CHÍN THÁNG TÁM 2015, ngày kỉ niệm 10 năm thành lập Nhà xuất bản Tri Thức trùng với ngày kỉ niệm 70 năm Cách mạng tháng Tám, cuộc cách mạng khẳng định "nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã thành một nước tự do độc lập" với khát vọng đưa dân tộc "rũ bùn, đứng dậy, sáng lòa". Trong cái nóng bất thường của mùa thu Hà Nội năm nay, đi qua bàn tiếp tân của các nữ biên tập viên trang nhã, qua cửa hội trường khiêm tốn của Bảo tàng Phụ Nữ, tôi nhìn thấy những khôn mặt thân quen của các bậc trưởng lão, những người ít nhiều còn giữ ký ức của sự kiện bảy mươi năm trước: nhà giáo Phạm Toàn, nhà thơ Dương Tường, nhà văn Nguyễn Xuân Khánh – tất cả đều đã qua tuổi bát tuần.

VĂN HÓA NGU & THAM

(Rút từ facebook của Đinh Bá Anh)

Mỗi năm Việt Nam chi 1,8% ngân sách nhà nước cho các dự án, công trình văn hóa, trong khi Hàn Quốc chỉ chi trung bình 0,6-0,8%. Song kết quả thì hoàn toàn trái ngược. Trong khi Hàn Quốc đang vươn lên thành một thế lực văn hóa thì Việt Nam vẫn giậm chân trong vũng lầy. Chính sách văn hóa Hàn Quốc có 4 mục tiêu rất rõ ràng, gồm: i) phát triển cá nhân văn hóa (khai sáng cho từng cá nhân về văn hóa), ii) phát triển cộng đồng văn hóa, iii) Hàn Quốc như một khái niệm văn hóa; iv) Hàn Quốc như một cộng đồng sáng tạo; trong khi Việt Nam mấy chục năm vẫn cứ quẩn quanh với “tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc”, vừa mù mờ, vừa không biết hướng tới đâu. Mỗi năm Việt Nam đổ nhiều nghìn tỉ cho các loại tượng đài xấu như ma, các nhà văn hóa tỉnh, huyện, phường, xã mà chủ yếu để hát karaoke với cho thuê đám cưới, các loại đình, chùa với chức năng duy nhất là phỉ báng óc thẩm mỹ, trong khi để mặc cho bọn Sing, Đài, Thái sang Việt Nam săn lùng các tác phẩm và tiềm năng nghệ thuật với giá rẻ mạt. Cả nước chả có cái bảo tàng nghệ thuật hiện đại nào; nghệ sĩ tài năng thì phải lê la xin từng đồng tài trợ của nước ngoài. Gộp lại, tất cả các Quỹ văn hóa của bọn Anh, Pháp, Đức, Nhật, Hàn… ở Hà Nội mỗi năm chi ra cũng chả quá 1 triệu USD (20 tỷ) cho nghệ sĩ, chả bằng 10% một bức tượng “Ông Cụ” của cái tỉnh nghèo nhất Việt Nam dự định chi ra. Nghĩ mà buồn!

Chết vì cười

Đinh Bá Anh

Chỉ cách đây vài thế kỉ thôi, ở Paris, chúng ta hoàn toàn có thể hình dung ra những xen đậm chất xi-nê miền Viễn Tây như thế này:

Hai chàng quí tộc uể oải ngồi vuốt vạt áo choàng trong một phòng dạ hội rực rỡ. Một chàng thỉnh thoảng lại lén nhìn qua mặt chàng kia (phía sau là một tiểu thư lóng lánh đưa tình). Chàng kia cứ thấy chàng này lén nhìn mình, cười rất vô duyên, một hồi chừng nóng gáy, tiến lại hỏi:

- Thưa ngài, phải chăng mặt tôi có vết nhọ?

- Ồ, ngài nói sao? Ngài làm ơn tránh sang bên trái một chút được không? (Tiểu thư kia càng đong đưa tợn, hẳn là bị kích thích bởi hai con bò đực đang sắp sửa đo sừng.)

- Hình như ngài chưa hiểu câu hỏi của tôi?

- Sao, ngài không thấy ngài đang làm phiền tôi ư?

Việt Nam có cơ hội thoát Trung không?

Đinh Bá Anh

I. Bối cảnh

Trí thức Việt Nam thích so sánh nước mình với những quốc gia/vùng lãnh thổ Đông Á khác có cùng gốc văn hóa Nho giáo nhưng phát triển hơn như Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan, Hongkong, Singapore. Họ cho rằng những quốc gia/vùng lãnh thổ này đã tìm ra con đường phát triển đúng đắn. Con đường đó là gì? Theo họ, con đường đó chỉ ngắn gọn là: Thoát tư duy Đông Á, nhập tư duy phương Tây (mà cụ thể là tư duy Âu-Mỹ, hay tư duy Anglo-Saxon). Con đường thoát Á, nhập Âu đó thường được gọi bằng những cái tên khác như Khai minh hoặc Canh tân. Thực ra, đó không phải là một con đường mới. Khi va chạm với nền văn hóa phương Tây, tất cả các quốc gia có nền văn hóa khác đều phải đương đầu với thử thách: hoặc là canh tân, hoặc là tụt hậu. Các quốc gia Đông Á cũng nằm trong định mệnh đó. Quốc gia nào canh tân sớm thì sớm có cơ hội vươn lên, quốc gia nào canh tân muộn thì tụt lại, chìm trong vũng lầy của nghèo đói, bất ổn, tăm tối. Như vậy, canh tân là việc mà mỗi quốc gia đều phải làm nếu nó muốn vươn lên, tự nó không liên quan tới vấn đề thoát Trung. (Để hiểu vấn đề này, ta chỉ cần tưởng tượng Việt Nam không phải nằm sát cạnh nước Trung Quốc độc tài-man rợ, mà nằm sát cạnh nước Mỹ tự do-văn minh giống như Cuba, nhưng vẫn giữ hệ thống quản trị đất nước như thế, thì kết cục cũng như nhau mà thôi.)

Danh ngôn

Ban Biên tập

Tra cứu theo tên tác giả

Mùa cách mạng của các trưởng lão và nữ lưu

VĂN HÓA NGU & THAM

Chết vì cười

Việt Nam có cơ hội thoát Trung không?