Diễn đàn Câu lạc bộ Văn đoàn Độc lập Việt Nam: Thế hệ lo âu

Danh ngôn

“Thế giới này, như nó đang được tạo ra, là không chịu đựng nổi. Nên tôi cần có mặt trăng, tôi cần niềm hạnh phúc hoặc cần sự bất tử, tôi cần điều gì đó có thể là điên rồ nhưng không phải của thế giới này.”

“Ce monde, tel qu’il est fait, n’est pas supportable. J’ai donc besoin de la lune, ou du bonheur, ou de l’immortalité, de quelque chose qui ne soit dement peut-etre, mais qui ne soit pas de ce monde.”

(Albert Camus, Caligula)

“Tất cả chúng ta, để có thể sống được với thực tại, đều buộc phải nuôi dưỡng trong mình đôi chút điên rồ.”

“Nous sommes tous obligés, pour rendre la realite supportable, d’entretenir en nous quelques petites folies.”

(Marcel Proust, À l’ombre des jeunes filles en fleurs)

“Nghệ thuật và không gì ngoài nghệ thuật, chúng ta có nghệ thuật để không chết vì sự thật.”

“L’art et rien que l’art, nous avons l’art pour ne point mourir de la vérité.” (Friedrich Nietzsche, Le Crépuscule des Idoles)

“Mạng xã hội đã trao quyền phát ngôn cho những đạo quân ngu dốt, những kẻ trước đây chỉ tán dóc trong các quán bar sau khi uống rượu mà không gây hại gì cho cộng đồng. Trước đây người ta bảo bọn họ im miệng ngay. Ngày nay họ có quyền phát ngôn như một người đoạt giải Nobel. Đây chính là sự xâm lăng của những kẻ ngu dốt.”

“Social media danno diritto di parola a legioni di imbecilli che prima parlavano solo al bar dopo un bicchiere di vino, senza danneggiare la collettività. Venivano subito messi a tacere, mentre ora hanno lo stesso diritto di parola di un Premio Nobel. È l’invasione degli imbecilli.”

(Umberto Eco, trích từ bài phỏng vấn thực hiện tại Đại học Turin (Ý), ngày 10 tháng 6 năm 2015, ngay sau khi U. Eco nhận học vị Tiến sĩ danh dự ngành Truyền thông và Văn hoá truyền thông đại chúng. Nguyên văn tiếng Ý đăng trên báo La Stampa 11.06.2015)

Thế hệ lo âu

(Jonathan Haidt, 1980. Books & NXB Công Thương, 2024)

Nguyễn Thụy Anh

Cuốn sách được xuất bản tháng 3/2024 ở Mỹ và được dịch sang tiếng Việt khá nhanh.

Với văn phong linh hoạt, đại chúng, dễ đọc, lôi cuốn bằng cách mô tả thế giới thực-ảo của gen Z qua những hình ảnh ẩn dụ thú vị, tác giả vẽ nên một bức tranh đáng lo ngại về cuộc sống của “thế hệ lo âu”, thế hệ có tuổi thơ gắn liền với công nghệ mà giảm bớt vui chơi tự do, thế hệ được/ bị bảo vệ quá mức trong đời thực và thiếu sự bảo vệ trong thế giới ảo.

Jonathan Haidt đưa ra những bằng chứng để có thể gọi gen Z là thế hệ lo âu bằng những con số thống kê, những kết quả nghiên cứu cụ thể. Cho dù lờ mờ cảm thấy điều này từ lâu, chúng ta, các bậc cha mẹ bất lực chưa tìm ra giải pháp đối mặt với sự “hoành hành” của công nghệ, thường cố gắng nhắm mắt làm ngơ để chờ đợi tuổi teen của con qua đi, mong mọi điều ổn trở lại bằng cách kỳ diệu nào đó, hoặc lấy các lợi ích của công nghệ để bù đắp những mất mát. Đọc cuốn sách này, các con số gây sốc sẽ khiến chúng ta nhìn vấn đề rõ ràng hơn, hiểu nguồn cơn của những lo âu căng thẳng của chính gen X chứ không chỉ gen Z, nhìn rõ hệ luỵ của sự mất kết nối trong đời thường mà say mê kết nối trong cuộc sống ảo. Cảm thấy hoảng sợ. Cảm thấy phải làm gì đó!

Bốn đề xuất của tác giả như một giải pháp đồng bộ – bốn ý tưởng đơn giản không ngờ, chỉ cần bố mẹ quyết tâm, không tặc lưỡi cho qua, không hùa theo đám đông, mà càng nhiều người thực hiện thì sẽ có một đám đông mới – là chúng ta sẽ có được một tương lai ít lo âu hơn cho tuổi thơ.

Cá nhân tôi từng thực hiện được hai trong những ý tưởng đó nhưng vì không đồng bộ nên cuối cùng cảm thấy mình đã cúi đầu bị khuất phục trước các thiết bị công nghệ, những thứ làm nên thế mạnh của bọn trẻ so với phụ huynh chúng nhưng đồng thời cũng làm chúng trở nên vụng về trong giao tiếp đời thực!

Tóm lại, cuốn sách đáng đọc. Đáng bỏ thời gian để đọc và ghi chép lại một vài số liệu, một vài suy nghĩ, trong một ngày cuối tuần sẽ trôi qua rất nhanh.

Danh ngôn

Ban Biên tập

Tra cứu theo tên tác giả

Thế hệ lo âu