Danh Ngôn

Người ta đã không bao giờ viết hay vẽ, điêu khắc, tạo mô hình, xây dựng, phát minh, nếu không phải để ra khỏi cảnh đời địa ngục.

No one has ever written or painted, sculpted, modelled, built, invented, except to get out of hell.

Antonin Artaud (1896-1948). “Van Gogh: The Man Suicided by Society,” 1947, Antonin Artaud Anthology, ed. Jack Hirschman, 1965

Cuộc phấn đấu của nhà nghệ sĩ nhằm vượt lên trên nỗi đau của chính mình có thể trở thành hạt mầm cho niềm hi vọng của nhiều người khác, biến đổi một hành trình cá nhân thành một viễn kiến cho tất cả chúng ta.

The artist’s struggle to transcend his pain can become the seed for many others’ hope, transforming an personal journey into a vision for us all.

Diane Cole. After Great Pain: A New Life Emerges, 7, 1992

Nghệ thuật thu hút chúng ta chỉ vì những gì nó tiết lộ vốn nằm trong bản ngã bí ẩn nhất của chúng ta.

Art attracts us only by what it reveals of our most secret self.

Jean Luc Godard (1930-). “What is Cinema?” Godard on Godard: Critical Writings, ed. Jean Narboni and Tom Milne, 1972

Danh hiệu người nghệ sĩ có ý nghĩa này: đấy là một người cảm thụ nhiều hơn người đồng loại và ghi lại nhiều hơn những điều anh ta đã chứng kiến.

That is what the title of artist means: one who perceives more than his fellows, and who records more than he has seen.

Edward G. Craig. “On the Art of the Theatre,” 1905

Ban biên tập

Địa chỉ liên lạc:

1. Thơ

tho.vanviet.vd@gmail.com

2. Văn

vanviet.van14@gmail.com

3. Nghiên cứu Phê Bình

vanviet.ncpb@gmail.com

4. Vấn đề hôm nay

vanviet.vdhn1@gmail.com

5. Thư bạn đọc

vanviet.tbd14@gmail.com

6. Tư liệu

vanviet.tulieu@gmail.com

7. Văn học Miền Nam 54-75

vanhocmiennam5475@gmail.com

Tra cứu theo tên tác giả

Tuyên ngôn thi

(Rút từ facebook của Bùi Chí Vinh)

 

Năm 1994 tôi đọc bài tham luận bằng thơ mang tên TUYÊN NGÔN THI tại Đại Hội Nhà Văn Trẻ toàn quốc tại Hà Nội. Hai hàng ghế đầu toàn các quan chức Ủy Viên Bộ Chính Trị hoặc Ủy Viên Trung Ương Đảng, trong đó có quan chức Nguyễn Phú Trọng. Bây giờ đăng lại để thấy tính tiên tri của bài thơ sau 22 năm...

BÙI CHÍ VINH

TUYÊN NGÔN THI

Bằng sáng tác của mình

Tôi đánh tan những điều nghi hoặc

Tôi trồng cỏ khắp nơi trên mặt đất

Chuẩn bị cho cổ tích loài bò

Tôi nắm tay Whitman, tôi quàng cổ Rousseau

Đem cỏ bao vây triều đình và nhà ngục

Đem cỏ tấn công bọn vua quan phàm tục

Làm rêu mọc đầy râu, làm hoang phế mọi lâu đài

Tôi sẽ dùng cỏ trong thơ đeo lủng lẳng ở vành tai

Thay các trang sức, các huân chương hèn mọn

Tôi sẽ tròng vào khuôn mặt háo danh một sợi dây thòng lọng

Được tết bằng cỏ mọc ở nơi mất vệ sinh nhất trên đời

Còn loài cỏ đẹp mà tôi hằng chúc tụng

Chính là vòng nguyệt quế dân tôi

Bằng sáng tác của mình

Tôi thực sự ăn mày phép lạ

Tôi thương Rimbaud, tôi mê Remarque quá

Các bạn đi bộ khắp Châu Âu không có một mái nhà

Tôi cũng đã mỏi giò trên lộ Nguyễn Du

Đầu gối qụy xuống đường Cao Bá Quát

Tôi đạp lên xương sườn hai nhà thơ Việt Nam có cuộc đời bất trắc

Nghe nhói đau ở phía dạ dày

Thế kỷ trước tôi: ở Tiên Điền ở Quốc Oai, những người đồng nghiệp

Tôi chắc cũng đã từng tê buốt chỗ này đây

Bằng sáng tác của mình

Tôi tăng tuổi thọ cho người sắp chết

Tôi giúp đỡ những ai thất nghiệp

Phát chẩn thi ca để ứng thí việc làm

Với trẻ nhi đồng, tôi cẩn thận hỏi han

Xin được tháp tùng lên bầu trời mà Jêsu, Thích Ca dành cho con nít

Với đàn bà, tôi tỏ ra ưa thích

Xin được phiêu lưu xuống hỏa ngục nàng dành

Tôi đã cạo đầu và dài tóc rất nhanh

Đã khiếm nhã và cực kỳ lễ phép

Tôi đỏ tôi đen vô cùng khắc nghiệt

Cách ăn mặc trong thơ như y phục cắc kè

Nếu có lần nào áo quần đứt cúc

Đó là lần tôi tập si mê

Bằng sáng tác của mình

Tôi xuất bản không cần trang bị

Sách vở cung đình đang chờ cân ký

Tôi cân kí lô cái lưỡi của mình

Dù vua chúa triều thần tiểu tiện lên các phát minh

Dặn tôi uốn lưỡi bảy lần thì cho nói

Uốn một lần coi như tốt nghiệp nghề múa rối

Uốn lần thứ hai được bằng cấp hát tuồng

Uốn lần thứ ba chuẩn bị phong quan

Lần bốn, lần năm thì tha hồ chức tước

Uốn đến lần cuối cùng hẳn quyền uy nhất nước

Vì cái lưỡi bẩm sinh đã bị bảy lũy thừa

Cũng may mà tôi không biết dạ biết thưa

Nên cái lưỡi vẫn còn nguyên mùi vị

Mỗi lần lưỡi cong là nhảy ra thằng thi sĩ

Bằng sáng tác của mình

Tôi nhổ nước bọt vào những điều lừa mị

Tôi hôn thiết tha người con gái nghèo làm đĩ

Và bạt tai đứa công chúa hợm mình

Tơi cho Lệnh Hồ Xung nói tục với Doanh Doanh

Và Trương Vô Kỵ gọi Triệu Minh bằng ả

Tôi theo phò người giang hồ quân tử

Và tẩy chay đám quyền quý nịnh thần

Tôi sẵn sàng đạp xích lô đến chỗ hẹn với tình nhân

Và mặc quần rách dìu nàng đi ăn phở

Tôi sẽ trò chuyện với nàng bằng ngôn ngữ dân đen mạt lộ

Và đối thoại với chung quanh bằng ngôn ngữ thiên tài

Tôi sẽ làm cho các nhà bác học

Thấy mình còn cận thị trước tương lai

Bằng sáng tác của mình

Tôi bắt tay bè bạn anh em

Bắt tay các tiệc tùng giai cấp

Cám ơn chút rượu về khuya cho tôi cảm giác

Cám ơn bữa ăn mẹ cha rau mắm dưa cà

Cám ơn những bài thơ sinh đôi sinh ba

Đẻ khó nhọc như từng lon gạo chợ

Cám ơn những người tôi yêu không thành chồng thành vợ

Và hỡi kẻ thù tôi nữa, cám ơn!

BCV