Diễn đàn Câu lạc bộ Văn đoàn Độc lập Việt Nam: Nostos

Danh ngôn

“Thế giới này, như nó đang được tạo ra, là không chịu đựng nổi. Nên tôi cần có mặt trăng, tôi cần niềm hạnh phúc hoặc cần sự bất tử, tôi cần điều gì đó có thể là điên rồ nhưng không phải của thế giới này.”

“Ce monde, tel qu’il est fait, n’est pas supportable. J’ai donc besoin de la lune, ou du bonheur, ou de l’immortalité, de quelque chose qui ne soit dement peut-etre, mais qui ne soit pas de ce monde.”

(Albert Camus, Caligula)

“Tất cả chúng ta, để có thể sống được với thực tại, đều buộc phải nuôi dưỡng trong mình đôi chút điên rồ.”

“Nous sommes tous obligés, pour rendre la realite supportable, d’entretenir en nous quelques petites folies.”

(Marcel Proust, À l’ombre des jeunes filles en fleurs)

“Nghệ thuật và không gì ngoài nghệ thuật, chúng ta có nghệ thuật để không chết vì sự thật.”

“L’art et rien que l’art, nous avons l’art pour ne point mourir de la vérité.” (Friedrich Nietzsche, Le Crépuscule des Idoles)

“Mạng xã hội đã trao quyền phát ngôn cho những đạo quân ngu dốt, những kẻ trước đây chỉ tán dóc trong các quán bar sau khi uống rượu mà không gây hại gì cho cộng đồng. Trước đây người ta bảo bọn họ im miệng ngay. Ngày nay họ có quyền phát ngôn như một người đoạt giải Nobel. Đây chính là sự xâm lăng của những kẻ ngu dốt.”

“Social media danno diritto di parola a legioni di imbecilli che prima parlavano solo al bar dopo un bicchiere di vino, senza danneggiare la collettività. Venivano subito messi a tacere, mentre ora hanno lo stesso diritto di parola di un Premio Nobel. È l’invasione degli imbecilli.”

(Umberto Eco, trích từ bài phỏng vấn thực hiện tại Đại học Turin (Ý), ngày 10 tháng 6 năm 2015, ngay sau khi U. Eco nhận học vị Tiến sĩ danh dự ngành Truyền thông và Văn hoá truyền thông đại chúng. Nguyên văn tiếng Ý đăng trên báo La Stampa 11.06.2015)

Nostos

Louise Glück

Nguyễn Man Nhiên chuyển ngữ

Từng có một cây táo trong sân –

có lẽ

bốn mươi năm trước – phía sau,

chỉ có đồng cỏ. Hoa nghệ trôi dạt

trên bãi cỏ ẩm ướt.

Tôi đứng bên cửa sổ:

cuối tháng Tư. Hoa mùa xuân

trong sân nhà hàng xóm.

Đã bao nhiêu lần, thực vậy,

cây nở hoa vào ngày sinh nhật của tôi,

đúng ngày,

không trước, không sau? Thay thế

cái bất biến

bằng sự thay đổi, tiến hóa.

Thay thế hình ảnh

bằng trái đất không ngừng nghỉ.

Tôi biết gì về nơi này,

cây cảnh đã thay cây táo

trong nhiều thập kỷ, giọng nói

vọng lên từ sân quần vợt –

Cánh đồng. Mùi cỏ cao, mới cắt.

Như người ta mong đợi ở một nhà thơ trữ tình.

Chúng ta nhìn thế giới một lần, trong thời thơ ấu.

Phần còn lại là ký ức.

Nostos

There was an apple tree in the yard –
this would have been
forty years ago – behind,
only meadows. Drifts
of crocus in the damp grass.
I stood at that window:
late April. Spring
flowers in the neighbor's yard.
How many times, really, did the tree
flower on my birthday,
the exact day, not
before, not after? Substitution
of the immutable
for the shifting, the evolving.
Substitution of the image
for relentless earth. What
do I know of this place,
the role of the tree for decades
taken by a bonsai, voices
rising from the tennis courts –
Fields. Smell of the tall grass, new cut.
As one expects of a lyric poet.
We look at the world once, in childhood.
The rest is memory.

***

Trích trong tập Meadowlands (1996), của nhà thơ người Mỹ Louise Glück (1943-2023) – giải Nobel Văn chương năm 2020.

Nhan đề Nostos bắt nguồn từ tiếng Hy Lạp có nghĩa là "trở về nhà". Nostos là một chủ đề được sử dụng trong văn học Hy Lạp cổ đại, thường là anh hùng ca hoặc sử thi, kể lại hành trình trở về quê hương bằng đường biển, chẳng hạn chuyến trở về Ithaca của Odysseus và các anh hùng khác trong chiến tranh thành Troy.

Bài thơ Nostos của Louise Glück là cuộc khám phá thi ca về sự trở về nhà, nỗi nhớ và mong muốn được thuộc về của con người. Bài thơ là lời nhắc nhở về sức mạnh của ký ức và cách mà những trải nghiệm định hình nên con người chúng ta.

Danh ngôn

Ban Biên tập

Tra cứu theo tên tác giả

Nostos