Diễn đàn Câu lạc bộ Văn đoàn Độc lập Việt Nam: “Muốn học cái văn… thì trước tiên phải học cái chơi…”

Danh ngôn

“Thế giới này, như nó đang được tạo ra, là không chịu đựng nổi. Nên tôi cần có mặt trăng, tôi cần niềm hạnh phúc hoặc cần sự bất tử, tôi cần điều gì đó có thể là điên rồ nhưng không phải của thế giới này.”

“Ce monde, tel qu’il est fait, n’est pas supportable. J’ai donc besoin de la lune, ou du bonheur, ou de l’immortalité, de quelque chose qui ne soit dement peut-etre, mais qui ne soit pas de ce monde.”

(Albert Camus, Caligula)

“Tất cả chúng ta, để có thể sống được với thực tại, đều buộc phải nuôi dưỡng trong mình đôi chút điên rồ.”

“Nous sommes tous obligés, pour rendre la realite supportable, d’entretenir en nous quelques petites folies.”

(Marcel Proust, À l’ombre des jeunes filles en fleurs)

“Nghệ thuật và không gì ngoài nghệ thuật, chúng ta có nghệ thuật để không chết vì sự thật.”

“L’art et rien que l’art, nous avons l’art pour ne point mourir de la vérité.” (Friedrich Nietzsche, Le Crépuscule des Idoles)

“Mạng xã hội đã trao quyền phát ngôn cho những đạo quân ngu dốt, những kẻ trước đây chỉ tán dóc trong các quán bar sau khi uống rượu mà không gây hại gì cho cộng đồng. Trước đây người ta bảo bọn họ im miệng ngay. Ngày nay họ có quyền phát ngôn như một người đoạt giải Nobel. Đây chính là sự xâm lăng của những kẻ ngu dốt.”

“Social media danno diritto di parola a legioni di imbecilli che prima parlavano solo al bar dopo un bicchiere di vino, senza danneggiare la collettività. Venivano subito messi a tacere, mentre ora hanno lo stesso diritto di parola di un Premio Nobel. È l’invasione degli imbecilli.”

(Umberto Eco, trích từ bài phỏng vấn thực hiện tại Đại học Turin (Ý), ngày 10 tháng 6 năm 2015, ngay sau khi U. Eco nhận học vị Tiến sĩ danh dự ngành Truyền thông và Văn hoá truyền thông đại chúng. Nguyên văn tiếng Ý đăng trên báo La Stampa 11.06.2015)

“Muốn học cái văn… thì trước tiên phải học cái chơi…”

Nguyễn Thị Tịnh Thy

Nhà giáo - võ sư Nguyễn Văn Dũng vừa xuất bản cuốn bút ký thứ tư có nhan đề NHỚ CON SÔNG QUÊ NHÀ. Cùng với ba tác phẩm Linh Sơn mây trắng (2006), Đi tìm ngọn núi thiêng (2012), Lời tự tình của một dòng sông (2013), Nhớ con sông quê nhà (2022) đã làm nên một bộ tứ tác phẩm ký đầy đặn cả về nội dung lẫn bút pháp. Bộ tứ này đủ để tác giả Nguyễn Văn Dũng xác lập tư cách và phong cách nghệ thuật của một nhà văn - nhà du ký hàng đầu trong văn đàn Việt Nam đương đại.

Đi hầu khắp các châu lục Á, Âu, Phi, Mỹ, Úc, bằng cảm nhận của một người thích quan sát và suy nghiệm, kiến thức uyên bác trên nhiều lĩnh vực cũng như kinh nghiệm sống sâu sắc và phong phú, nhà văn Nguyễn Văn Dũng đã giúp người đọc mở rộng tầm mắt và tâm hồn trước bao điều mới lạ của năm châu bốn biển.

Du lịch với tác giả Nguyễn Văn Dũng không chỉ để khám phá, mà còn là cơ hội để giao hoà với đất trời, cảnh quan, văn hoá và con người sở tại; là dịp để so sánh, soi rọi lại chính mình với những suy tư về thiên nhiên, kiến trúc, lịch sử, chính trị, giáo dục, nhân tính,…

Du ký của Nguyễn Văn Dũng chinh phục độc giả ở sự tinh tế, sắc sảo trong quan sát, phát hiện, miêu tả, so sánh và nhận định. Đặc biệt, nhãn quan và tầm tư tưởng đáng nể phục của ông luôn được thể hiện bằng một lối văn rất tương xứng, như bồ đào mỹ tửu phải được rót trong chén dạ quang, dao vàng phải được bọc trong đãy kim nhung.

Văn phong của Nguyễn Văn Dũng là thứ văn của người dạy võ, nghĩa là trong văn có võ (chuẩn xác và nghiêm ngặt), trong văn có dũng (thẳng thắn và cương trực); lại vừa rắn rỏi vừa uyển chuyển, vừa hiện thực vừa mộng mị, vừa bất biến vừa đa biến (khi tĩnh khi động, lúc nhu lúc cương, thoắt sôi nổi thoắt trầm lắng)… và đạt đến độ trác tuyệt trong dùng từ, tạo câu. Thứ văn ấy, hay đến khó có thể hay hơn; đẹp đến khó có thể đẹp hơn!

Thiết nghĩ, những áng văn chương như du ký của Nguyễn Văn Dũng thật sự cần thiết cho việc dạy văn, học văn, thi văn đang làm đau đầu cả nền giáo dục hiện nay.

Du ký của Nguyễn Văn Dũng còn khẳng định một điều, rằng trong tất cả những thứ bạn biết, thì cần phải “biết chơi”, chơi như một cái Đạo – Đạo của người thích xê dịch, yêu thiên nhiên và luôn đi bằng cái tâm văn hoá của mình để nhìn thấy, suy nghĩ và cảm nhận những điều người khác không thấy, không nghĩ, không cảm. Vì thế, như Mã Tồn từng nhận định về “sự chơi” của sử gia Tư Mã Thiên ở thời cổ đại, tôi cũng nghĩ rằng: “Muốn học cái văn của Nguyễn Văn Dũng thì trước tiên phải học cái chơi của Nguyễn Văn Dũng!”.

Muốn học “cái chơi” của Nguyễn Văn Dũng, xin hãy đọc sách của ông. Tôi không thể trích dẫn ở đây, bởi vì chọn lựa đoạn nào để viết lên đây cũng là việc vô cùng khó với tôi.

Một lần nữa, tôi tự tin khẳng định rằng: Nguyễn Văn Dũng là một trong số rất rất ít người viết ký – du ký hay nhất hiện nay. Và nếu mạnh mẽ hơn, có thể khẳng định ông là số 1! Tôi mong các nhà giáo, nhà nghiên cứu không bỏ qua hiện tượng “nhà văn trẻ” này!

Danh ngôn

Ban Biên tập

Tra cứu theo tên tác giả

“Muốn học cái văn… thì trước tiên phải học cái chơi…”