Huy Đức

“Vẫy tay từ biệt trăng sao/ Ta đem hồn vía giấu vào xa xôi/ Hãy dừng lại tháng năm ơi/ Hãy ngừng lại giấc mơ đời vu vơ…”[46]

Khoảng 8 giờ tối 10-4-2018, khi không thấy Sơn xuống ăn cơm, người nhà chạy lên tầng thượng thì… đầu Sơn gục trên bàn phím. Kết quả khám nghiệm pháp y ngay trong đêm cho thấy, Sơn mất trước đó vài giờ bởi nhồi máu cơ tim. Trong những ngày tang lễ, bạn bè phát hiện, Sơn có post vài bài thơ lên Facebook. Sau khi lo lắng cho con chu toàn, nhà thơ Nguyễn Duy lần mở máy tính của con trai và ông lặng người đi…

“Ta nhìn tới những ngôi sao/ Ước chi có một lời chào với ta/ Kia kìa trăng… gió và… xa/ Ta như một bóng hồn hoa mé vườn.”[13]

Năm 2016, ông ra sân bay đón con trai, Nguyễn Duy Sơn, sinh 1976. Trở về sau 10 năm sống ở Mỹ nhưng gia tài của Sơn chỉ có một ba lô. Chào bố xong, Sơn bẻ vụn cái thẻ xanh ném vô thùng rác. “Bỗng dưng nhớ lại nẻo về/ Con đường hoang giữa chiều lê thê chiều/ Ngập ngừng từng bước liêu xiêu/ Hoàng hôn nhấp nhánh rất nhiều đốm hoa…”[15].

Nhà thơ Nguyễn Duy kể trong nước mắt, hồi lâu lắm, có vài lần Sơn có đọc cho tôi nghe vài bài thơ con viết. Tôi thấy hơi ảnh hưởng Bùi Giáng nên tìm lời nói với con. Sơn chỉ cười và từ đó không nhắc gì chuyện thơ phú nữa. Bao nhiêu năm Sơn miệt mài bên bố, từ những dự án lớn như in thơ Lý - Trần trên giấy dó cho đến làm lịch giúp bố kiếm tiền trả nợ xây nhà. Bộ lịch cuối cùng mà Sơn trình bày là bộ lịch về Trịnh Công Sơn mà năm ngoái Nhịp Cầu Hoàng Sa đã in bán gây quỹ được gần 1 tỷ.

Sơn thường đi cùng bố. Xung quanh bố toàn là bậc “cha, chú” kể cả những người ít tuổi hơn Sơn, kể cả những người nghiệp viết lách chỉ được dăm ba chữ. Sơn thường lui lại ở vị trí “con cháu”. Lẳng lặng mỉm cười. Trong vị trí ấy, cũng có lúc, Sơn tự hỏi, “Đâu là chỗ của riêng ta/ Chỗ thờ phật… chỗ cúng ma... chỗ nào?”. Nhưng rồi Sơn lại cười, “Ta vô hình giữa bao la/ Trời cao đất rộng thật thà với nhau/ Ngoài kia dòng nước nông sâu/ Ta đây vui giữa vui sầu liên thiên…”

Sơn còn mê chụp ảnh. Tôi nhờ Dương Minh Long giải thích về những tấm hình Sơn chụp. Dương Minh Long bảo tôi chờ để anh tự viết ra: “Những tấm hình đen trắng của Sơn đưa người xem vào những ảo mộng không hình. Cú bấm vô thức níu vệt sáng thực hư xước qua những câu thơ như ảo ảnh, như đời hư… Những khung hình cầu siêu cho chính hồn thơ của Chàng…”

Chiều qua, 11-4-2020, một ngày sau kỷ niệm 2 năm ngày mất của Sơn (lịch Dương), chỉ hai anh em ngồi uống với nhau bên ly rượu suông, tôi hỏi anh Duy: “Nếu biết Sơn làm thơ như thế này anh sẽ làm gì?” Mắt lưng tròng, nhà thơ Nguyễn Duy nói, “Đấy là số phận, không ai can thiệp được. Vả lại, nó có định làm thơ đâu, nó chỉ viết ra tâm trạng của nó và giữ riêng trong ổ cứng…”.

Nhà thơ Nguyễn Duy đã mất nhiều tháng để chọn ra 50 thi khúc; có tên, “Con Đường Trong Giọt Sương”. Nhưng, những thi khúc được lồng trong những bức ảnh hư thực của Sơn cứ như một tiếng kêu thất thanh của ông, “Con ơi”. Tập thơ được mở đầu bằng 3 khổ thơ Nguyễn Duy Sơn viết về mẹ, có lẽ Sơn làm khi linh cảm sẽ đi trước mẹ:

Mai già cành uốn cong queo
Cong queo như giấc mộng nghèo làm sang
Con xin tặng mẹ mai vàng
Còn con đành để mộng tan giữa đời

Ngỡ mình cưỡi sóng ra khơi,
Ngờ đâu giông bão thổi rơi về vườn
Mẹ chờ con tận cuối đường
Trong veo giọt lệ như sương đầu cành

Vàng ròng từng cánh mong manh
Con còn mỗi chút lòng thành này thôi
Mai vàng nhan sắc thắm tươi
Mẹ ơi xin mẹ nhận rồi hãy đi.

Nguồn: FB Huy Đức