Danh Ngôn

Sự xúc phạm lớn nhất dưới chế độ độc tài là việc người dân đứng lên chống lại sự cai trị của nhà cầm quyền. Như vậy, sự bất tuân trở thành một “thứ tội trời không dung đất không tha”, và sự phục tùng là đức tính quan trọng trong đạo lý làm người. Sự phục tùng ngụ ý nhìn nhận quyền lực và trí tuệ ưu việt của nhà cầm quyền, quyền ra lệnh và quyền thưởng phạt theo những mệnh lệnh độc đoán của họ. Nhà cầm quyền đòi hỏi sự phục tùng không phải chỉ vì sự sợ hãi của người dân trước quyền lực của họ, mà vì tin vào tính ưu việt và thẩm quyền đạo lý của mình. Sự kính trọng mà người dân phải dành cho nhà cầm quyền luôn đi đôi với điều cấm kỵ là người dân không được chất vấn họ.

(The prime offense in the authoritarian situation is rebellion against the authority’s rule. Thus disobedience becomes the “cardinal sin”; obedience, the cardinal virtue. Obedience implies the recognition of the authority’s superior power and wisdom; its right to command, to reward and to punish according to its own fiats. The authority demands submission not only because of the fear of its power but out of the conviction of its moral superiority and right. The respect due the authority carries with it the taboo on questioning it.)

Erich Fromm (1900-1980), nhà tâm lý học Đức. “Man for Himself: An Inquiry into the Psychology of Ethics,” 4.2.A, 1947

Ban biên tập

Địa chỉ liên lạc:

1. Thơ

tho.vanviet.vd@gmail.com

2. Văn

vanviet.van14@gmail.com

3. Nghiên cứu Phê Bình

vanviet.ncpb@gmail.com

4. Vấn đề hôm nay

vanviet.vdhn1@gmail.com

5. Thư bạn đọc

vanviet.tbd14@gmail.com

6. Tư liệu

vanviet.tulieu@gmail.com

7. Văn học Miền Nam 54-75

vanhocmiennam5475@gmail.com

Tra cứu theo tên tác giả

Vô tổ quốc

Thận Nhiên

Nhiều anh chị em của tôi đang sống ở ngoài Việt Nam và không được, không thể về nước. Họ bị từ chối visa. Bị trục xuất. Bị đe dọa khi về nước.
Chúng tôi không bao giờ từ chối tổ quốc nhưng bị đẩy ra khỏi đất nước thành những kẻ vô tổ quốc.
Những người cầm quyền ở Việt Nam hiện nay đang hành xử như thể họ độc quyền sở hữu đất nước, như thể đất nước là một thứ tài sản riêng của họ; thứ tài sản mà họ có thể cho thuê dài hạn, mang thế chấp, bán bớt, bán dần, làm hư hỏng, làm tàn hại, và họ tỏ ra bất lực trước sự việc bị ngoại bang đe dọa và xâm chiếm, mà họ không chia sẻ quyền lợi và trách nhiệm với chúng tôi.
Họ xem rằng chúng tôi là những kẻ vô tổ quốc, những cái bóng, đi ngang thấp thoáng, và không liên hệ gì đến cái tài sản, cái đất nước đó, tuy nó vốn là của tổ tiên của chúng tôi từng chung tay gầy dựng bao đời. Họ gọi chúng tôi là bọn phản động lưu vong nước ngoài.


Có lẽ chúng tôi có thể sống một đời sống tốt đẹp, an toàn ở trong những đất nước mà chúng tôi đang sống. Và quên. Và cứ thế mà đi tiếp cho hết phần đời còn lại.
Nhưng thật sự điều đó chỉ dễ dàng với một số người, và không với phần lớn.
Vô tổ quốc là một cảm xúc, một thứ tình cảm khó lòng chịu đựng.
Khi bị cướp mất căn nhà, người ta đau buồn, tiếc của, nhưng có khả năng chịu đựng sự mất mát và buông bỏ để tạo dựng một nơi trú ngụ khác. Nhưng khi bị tước đoạt và buộc từ bỏ nơi chốn từng lưu giữ những kỷ niệm, ký ức từng gắn bó với nơi chốn đã ra đời và sống một phần thời gian đầu tiên trong đời thì người ta không thể buông bỏ.
Và người ta không thể im lặng.

Chúng tôi không im lặng!
Chúng tôi không ăn cá, nhưng chúng tôi đòi sự sống cho những con cá đã chết, đang chết, sẽ chết.

Chúng tôi đòi nước cho từng vuông đất cằn khô hạn hán.

Chúng tôi đòi không khí sạch cho từng đô thị mà chúng tôi đã từng sống.

Vì sao ư?

Vì chúng tôi không là người dưng!

Chúng tôi không là nước lã!

Chúng tôi không khứng chịu là những kẻ vô tổ quốc như họ muốn biến chúng tôi thành!
THẬN NHIÊN