Danh Ngôn

Tôi coi như một sự phỉ báng khi có ai đó nói rằng người ta không được chống lại quyền uy: không có một tôn giáo lớn nào và không có một tự do cao quí nào mà không chống lại quyền uy, vào buổi đầu.

(I hold it blasphemy to say that a man ought not to fight against authority: there is no great religion and no great freedom that has not done it, in the beginning.)

George Eliot (1819-1880). “Felix Holt, the Radical,” 1866

Trọng lượng của quyền uy tuỳ thuộc vào uy tín của nhà cầm quyền.

(Weight of authority varies with the prestige of the authorities.)

Harold D. Lasswell (1902-1978) and Abraham Kaplan (1918-1993). “Power and Society: A Framework for Political Inquiry,” 6.5, 1950

Người nào chịu khuất phục trước bạo lực thì sẽ bị hạ phẩm giá do sự tòng phục của mình, nhưng khi y tuân theo quyền hành mà y công nhận ở một người đồng loại thì phần nào y đã vươn cao hơn người ra lệnh.

(The man who submits to violence is debased by his compliance; but when he submits to that right of authority which he acknowledges in a fellow creature, he rises in some measure above the person who gives the command.)

Alexis de Tocqueville (1805-1859). “Democracy in America,” 1.14, 1835, do Henry Reeve và Francis Bowen dịch, 1862.

Ban biên tập

Địa chỉ liên lạc:

1. Thơ

tho.vanviet.vd@gmail.com

2. Văn

vanviet.van14@gmail.com

3. Nghiên cứu Phê Bình

vanviet.ncpb@gmail.com

4. Vấn đề hôm nay

vanviet.vdhn1@gmail.com

5. Thư bạn đọc

vanviet.tbd14@gmail.com

6. Tư liệu

vanviet.tulieu@gmail.com

7. Văn học Miền Nam 54-75

vanhocmiennam5475@gmail.com

Tra cứu theo tên tác giả

Ngồi vẽ thời gian

Truyện Phương Uy

Ly quyết định vẽ chân dung cho thời gian vào những ngày sắp tận mùa. Cơn áp thấp tràn qua thị trấn rỗng không, đè nặng nề những tầng tầng mây xám lên những ngôi nhà cao tầng, lên đỉnh những ngọn đồi nhấp nhô của Trũng Lạnh. Lắm lúc những hạt mưa vuốt nhẹ lên má Ly lạnh lẽo. Rơi lăn tăn ngứa và làm lòng Ly hiu buồn. Khi những giông bão đã đi qua, cái rỗng không còn lại thật đáng sợ, đáng sợ hơn cả lúc tố giật. Cái im ắng kéo dài qua những tháng năm nặng trĩu. Trũng Lạnh mỗi lúc một xám, trì xuống, rồi kéo tâm trí Ly lang thang. Lúc những cơn gió đi vắng khỏi Trũng Lạnh, một chút nắng buồn bã le lói trong những chiều hôm sắp tàn của kí ức, Ly ngồi vẽ những dòng suối đã đi qua cuộc đời Ly. Những con suối chảy qua những bậc đá, lạnh và trong vắt, nơi đó, Ly biết hôn lần đầu tiên, lần thổn thức đầu tiên, lần nhói đau đầu tiên khi chia tay người để ra về.


Rồi có hôm, Ly thấy mình đứng trên những đọt cây, nhìn ngút ngàn xuống Trũng Lạnh, mưa gió bời bời, Ly ngửa mặt khóc cho những điều đã cũ, đã ra đi không trở lại. Ly khóc cho những đêm năm xưa mẹ đi mãi không về. Ly ôm lưng chị và mớ tìm hơi ấm. Ly khóc cho ngày ba dứt áo lên đường, chị em Ly lập cập khóc sau xó bếp. Ly khóc cho những đêm mưa thắp cây đèn dầu nhỏ, nằm đọc Quỳnh Dao. Ngôi nhà heo hút chơ vơ cuối xóm. Nghe tiếng mưa nhỏ qua mái ngói long tong. Ly khóc cho ngày đầu tiên chị theo người về nhà chồng, còn mình Ly trong căn nhà vắng, Ly đi ra đi vô, không còn ai, muốn gọi tên một ai đó, không biết gọi ai, mẹ ơi, chị ơi, anh ơi, ba ơi. Những dáng hình mất hút như khói xe. Ly khóc cho những ngày đơn độc lầm lũi một mình giữa phố thị. Những ngày thị xã buồn mênh mông. Ly đạp xe một mình lơ ngơ qua những con hẻm nhỏ, tối tăm rồi ra về. Đi mà không biết đi đâu, nhìn mà không biết nhìn gì.

Rồi Ly khóc cho những buổi chiều bó gối trước sân nhà, nghe tiếng Thánh Ca vọng ra từ giáo đường trước mặt. Em xin một lời cứu rỗi, còn Ly, Ly chỉ xin Người đừng hãy thứ tha.

Trũng Lạnh xám ngắt một màu trong mưa gió. Ly nhớ những quầng sáng đèn đường những ngày ở P. Đứa con trai tựa cửa gục đầu, khói thuốc vương vít giữa đêm thâu, vương cả vào trong giấc ngủ. Ly vẽ những khoảng thời gian màu xám, những ngày bão tố về trên bãi Thương Chánh, Ly ngồi trong kí túc xá nhìn ra, Ly nhìn biển qua ô cửa lớp, biển chỉ xám một màu.

Ly vẽ những đêm không ngủ, chờ T tới, nụ hôn vụng về ở góc cầu thang, và tay T nóng rẫy. Ly vẽ buổi sáng chia tay sau cuối ở P, Ly đi như chạy khỏi thị xã, ngồi trên dãy ghế chờ ở bến xe, trong buổi tinh sương mà nghe sương lạnh thấm trên vai rồi lan xuống sống lưng. T không tới, không biết để tới, và không hỏi để biết. T chỉ lặng lẽ tan khỏi cuộc đời Ly. Bằng những ngày day dứt nhớ.

Ly đi mải miết sau khi rời khỏi P, những ngày trống trơn như cánh đồng sau mùa gặt, thi hoặc đâu đó trên đường, Ly gặp lại những khuôn mặt nửa lạ xa, nửa quen thuộc mà Ly từng gặp qua. Có những khuôn mặt gặp một lần rồi biến mất vĩnh viễn, có khuôn mặt quay lại nhìn Ly và cười, lúc ấy, em ở đâu, Ly không biết. Ly lặng lẽ vẽ những khuôn mặt ấy, có khi vẽ lên bầu trời xanh, có khi Ly vẽ lên ánh nắng quái cuối chiều, có khi Ly vẽ vào đêm đen. Những khuôn mặt của từng thời gian Ly đã đi qua.

Có đêm khi Ly đang ngủ, Ly mơ lại những đoạn phim Ly đã coi buổi tối, rồi Ly nghe những tiếng gọi thảm thiết "Mikazuki, đừng có đi" nhưng rồi ba của cậu bé ấy cũng ra đi, nhiều lúc, Ly tự hỏi, nếu như hôm ấy, Ly cũng kêu lên "Ba ơi, đừng có đi" thì ba có ở lại với chị em Ly không? Ly không biết và cũng không bao giờ hỏi. Bao nhiêu người đã đi qua Ly, có ai dừng lại đâu, bao nhiêu người đi qua Ly, có ai còn ngoái nhìn? Như em, em có quay lại nhìn Ly không? Ly thấy mình ngồi trong căn phòng tối, ảo ảnh lại bủa vây xung quanh, Ly vẽ lên bóng tối chai rượu và những chiếc ly đỏ thắm, quả táo em cắn dở còn để lại trên bàn. Ly vẽ lên đêm đen một thung lũng xanh và tòa lâu đài đổ nát, quái thú đã thức dậy ở lần sau chót, không phải là hoàng tử bị cầm tù trong xác thân dị biệt. Quái thú mãi cũng chỉ là quái thú, và thời gian đã giết chết những nụ hôn.

Ly vẽ cho lần ra đi sau cuối của mình. Chuyến xe về trong buổi chiều ngút gió, Ly vác ba lô lặng lẽ lên xe một mình, không một lời nhắn nhủ, không một cái vẫy tay. Lúc ấy em ở đâu? Ly không biết. Ly lúc ấy, cũng âm thầm tự vẽ trong đầu mình, lúc này, em đang làm gì?

Trong bóng tối, Ly vẽ lên một bầu trời đêm lấp lánh, sườn đồi nổi rõ bên trên một bóng Con Người, chơ vơ, cô quạnh. Ly quyết định một lần, vẽ lên tất cả các hình bóng thời gian. Trong căn phòng hun hút gió mùa xưa cũ, những bức tranh không lộng khung, bay chấp chới trên nền tang trắng. Rồi Ly bật lửa, những bức tranh nhào lộn xuôi ngược trong lửa , là ảo ảnh. Lửa đốt cháy những sinh vật, lửa đốt cháy những kí ức, cháy và phát ra âm thanh, phát ra ánh sáng. Những khoảng kí ức của Ly sáng lên, bùng cháy, trên nền tối của địa ngục, Ly vẫn nghe tiếng hát em day dứt vọng qua những ngày tháng đã xa. Ngủ đi Ly, ngủ đi Ly

17.9.17

(Ly là J, là người kể chuyện, Ly cũng là Jane)