Diễn đàn Câu lạc bộ Văn đoàn Độc lập Việt Nam: Đánh trống bỏ dùi

Danh ngôn

“Thế giới này, như nó đang được tạo ra, là không chịu đựng nổi. Nên tôi cần có mặt trăng, tôi cần niềm hạnh phúc hoặc cần sự bất tử, tôi cần điều gì đó có thể là điên rồ nhưng không phải của thế giới này.”

“Ce monde, tel qu’il est fait, n’est pas supportable. J’ai donc besoin de la lune, ou du bonheur, ou de l’immortalité, de quelque chose qui ne soit dement peut-etre, mais qui ne soit pas de ce monde.”

(Albert Camus, Caligula)

“Tất cả chúng ta, để có thể sống được với thực tại, đều buộc phải nuôi dưỡng trong mình đôi chút điên rồ.”

“Nous sommes tous obligés, pour rendre la realite supportable, d’entretenir en nous quelques petites folies.”

(Marcel Proust, À l’ombre des jeunes filles en fleurs)

“Nghệ thuật và không gì ngoài nghệ thuật, chúng ta có nghệ thuật để không chết vì sự thật.”

“L’art et rien que l’art, nous avons l’art pour ne point mourir de la vérité.” (Friedrich Nietzsche, Le Crépuscule des Idoles)

“Mạng xã hội đã trao quyền phát ngôn cho những đạo quân ngu dốt, những kẻ trước đây chỉ tán dóc trong các quán bar sau khi uống rượu mà không gây hại gì cho cộng đồng. Trước đây người ta bảo bọn họ im miệng ngay. Ngày nay họ có quyền phát ngôn như một người đoạt giải Nobel. Đây chính là sự xâm lăng của những kẻ ngu dốt.”

“Social media danno diritto di parola a legioni di imbecilli che prima parlavano solo al bar dopo un bicchiere di vino, senza danneggiare la collettività. Venivano subito messi a tacere, mentre ora hanno lo stesso diritto di parola di un Premio Nobel. È l’invasione degli imbecilli.”

(Umberto Eco, trích từ bài phỏng vấn thực hiện tại Đại học Turin (Ý), ngày 10 tháng 6 năm 2015, ngay sau khi U. Eco nhận học vị Tiến sĩ danh dự ngành Truyền thông và Văn hoá truyền thông đại chúng. Nguyên văn tiếng Ý đăng trên báo La Stampa 11.06.2015)

Đánh trống bỏ dùi

Nguyễn Khắc Mai

375298252_1823085904818668_3566339184287561711_n

Tác giả Nguyễn Khắc Mai

Tôi viết nhận xét ngắn này riêng tặng Anh Võ Văn Thưởng và tất cả các anh chị lãnh đạo cao thấp của nước ta nhân ngày khai trường, những người đã đi đánh trống khai giảng năm học mới 2023 - 2024.

Tôi thấy hình ảnh họ rất đẹp, lời phát biểu cũng có cánh. Và tôi có cảm giác vì có cánh, nên những lời ấy đã vụt bay mất hút, không để lại chút ấn tường nào cho thiên hạ!

Tôi chợt nhớ câu thành ngữ* “Đánh trống bỏ dùi” của ông bà ta bao đời. Họ lấy hình ảnh người đánh trống. Cố nhiên đánh trống xong, dù là trống chầu, trống trường, trống lệnh, trống thu không, trống lễ hội, v.v., đánh xong thì không ai lại cứ cầm mãi cái dùi trống làm gì.

Nhưng cái hình tượng ấy lại được chuyển vào một ngụ ý rất triết học. Để nói về một hiện tượng tâm lý xã hội. Việc làm chớt chat, không đến đầu đến đũa, không đến nơi đến chốn. Đánh trống bỏ dùi trở thành một thành ngữ để nói cái hiện tượng và hành vi xã hội của con người.

Tôi thấy, chưa bao giờ câu thành ngữ ấy, lại có được sự minh họa hết sức cụ thể, rất rõ ràng, như trong trường hợp những người đi đánh trống khai giảng. Tôi nhớ ngày trước, đi học tôi chưa hề thấy bất cứ cụ tuần, cụ sứ, quan huyện, quan đốc nào đi đánh trống khai giảng cả. Tôi nhớ vào năm học lớp ba trường huyện, tôi đã được thầy hiệu trưởng giao cho đánh hồi trống khai giảng, và cũng đôi lần trong năm học được cắt cử đánh hồi trống vào học, và hết giờ học. Học trò luân phiên nhau làm việc ấy hoặc bác cai trường. Còn nhớ bài Xuân đi học, có câu: ”Trống chưa nghe đánh đến trường làm chi”...

Tôi dám đoan với tất cả các bạn rằng, họ đánh xong bỏ dùi và không hề nghĩ tới giáo dục nữa. Họ quên giáo dục ngay lập tức, quên chuyện lương không đủ sống của giáo viên, quên chuyện phải đóng góp méo mặt của phụ huynh học sinh, quên luôn chuyện sách giáo khoa bất hợp lý, quên cả trường lớp trên vùng cao nơi đồng bào các tộc ít người đang sinh sống... Đặc biệt họ cũng quên luôn việc học hành của họ. Nên nhiều người chẳng những viết không thành câu, nói năng kém văn hóa, mà việc tu thân tề, gia của họ rất bê bối.

Chưa bao giờ tôi thấy họ đã minh họa một cách sinh động đầy ấn tượng như thế về một câu thành ngữ: Đánh trống bỏ dùi!

05/9/2023

N. K. M

Nguồn: FB Mạc Văn Trang

* Tục ngữ [thành ngữ - Văn Việt]

Danh ngôn

Ban Biên tập

Tra cứu theo tên tác giả

Đánh trống bỏ dùi