Danh Ngôn

Hình như... các nhà trí thức mang số phận của những kẻ hoặc là nguyền rủa vì bị loại khỏi giới giàu có, thành công, và danh vọng, hoặc là bị dày vò vì mặc cảm tội lỗi khi họ vượt qua được rào cản này. Họ cảm thấy bức bối, chẳng hạn, khi giới quyền lực coi thường các khuyến nghị của trí thức; song vì họ sợ bị biến chất, họ thậm chí cảm thấy bức bối hơn khi giới quyền lực tìm đến với trí thức… Người trí thức hoặc là bị cho ra rìa hoặc là bị bán đứng.

(It appears … to be the fate of intellectuals either to berate the exclusion from wealth, success, and reputation, or to be seized by guilt when they overcome this exclusion. They are troubled, for example, when power disregards the counsels of intellect, but because they fear corruption they even more troubled when power comes to intellect… The intellectual is either shut out or sold out.)

Richard Hofstadter (1916-1970), Giáo sư Lịch sử Mỹ. “Anti-Intellectualism in American Life” (Xu hướng phản trí thức trong đời sống Mỹ), 15.6, 1962

Ban biên tập

Địa chỉ liên lạc:

1. Thơ

tho.vanviet.vd@gmail.com

2. Văn

vanviet.van14@gmail.com

3. Nghiên cứu Phê Bình

vanviet.ncpb@gmail.com

4. Vấn đề hôm nay

vanviet.vdhn1@gmail.com

5. Thư bạn đọc

vanviet.tbd14@gmail.com

6. Tư liệu

vanviet.tulieu@gmail.com

7. Văn học Miền Nam 54-75

vanhocmiennam5475@gmail.com

Tra cứu theo tên tác giả

Phế tích của ảo ảnh

Trịnh Y Thư


Rêu phong mái ngói ngày tôi trở lại

đốm chiều lập lòe ánh mắt

sâu kí ức mù đồng cỏ nương ngô

âm vang châu thổ

nghe như tiếng thở dài từ nghìn năm

bồi hồi dòng sông cạn.


Sau những bước dài cuộc viễn du

chặng cuối là điểm khởi đầu

nhức nhối những bào ảnh – bóng tối thê lương

ban mai hừng rỡ như mang dấu ấn tội đồ

phát vãng từ thần kì huyền sử.


Tôi lắng nghe một tiếng nói cổ xưa

nỉ non bờ giậu ao chuôm duềnh dọc

hay róc rách con trổ vắt ngang.


Tôi cũng thử dầm mình trong hồn nhiên

bông núi bay về lả tả mái hiên nhà

đêm thư trang say sưa cồn tịch

hay ngất ngưởng đi giữa rừng sao.


Nhưng tôi biết đấy chỉ là ảo ảnh

một trận mưa chẳng thể xóa nhòa kí ức

chẳng thể rũ bỏ quá khứ

như ném vào bãi phế thải

một món đồ hư hỏng dư thừa.


Thậm chí tôi đánh mất cả ảo ảnh

như buổi chiều hôm hôn ám này

không nhớ bình minh

làm sao tôi hiểu được hoàng hôn

dù lịch sử trở về từ vĩnh cửu.


Khi dòng sông cất tiếng hát tôi bỏ chạy

bên tai tôi trận bão lá tràn về

đuổi bắt trên một trận đồ khốc liệt

như thứ ngôn ngữ chiến tranh

đóng đinh vào tận thế.


Phía bên kia bờ vực

một đàn chim nhạn bay

đánh lừa tri giác kẻ bội giáo đáng thương.


Kí ức tôi đang rạn vữa

còn lại chỉ là sự lãng quên

dọ dẫm bước đường về

trên muôn trùng bến lạ

canh cánh một tín điều mệt mỏi khôn kham.


Chỉ còn sự cô độc

ôi tôi yêu nó xiết bao

vang váng một linh hồn hôn muội

chờ đợi lúc mặt trời ngủ yên.


Nhưng tôi là kẻ bạc tình

ngày mai tôi lại ra đi.


Nơi tôi đứng chiều nay

những mái nhà nâu

những chiếc cầu lung linh bóng nước

sẽ tan biến cả và còn lại

chỉ là phế tích của ảo ảnh – rớt rơi.