Diễn đàn Câu lạc bộ Văn đoàn Độc lập Việt Nam: Cái giá của sự phát triển (3)

Danh ngôn

“Thế giới này, như nó đang được tạo ra, là không chịu đựng nổi. Nên tôi cần có mặt trăng, tôi cần niềm hạnh phúc hoặc cần sự bất tử, tôi cần điều gì đó có thể là điên rồ nhưng không phải của thế giới này.”

“Ce monde, tel qu’il est fait, n’est pas supportable. J’ai donc besoin de la lune, ou du bonheur, ou de l’immortalité, de quelque chose qui ne soit dement peut-etre, mais qui ne soit pas de ce monde.”

(Albert Camus, Caligula)

“Tất cả chúng ta, để có thể sống được với thực tại, đều buộc phải nuôi dưỡng trong mình đôi chút điên rồ.”

“Nous sommes tous obligés, pour rendre la realite supportable, d’entretenir en nous quelques petites folies.”

(Marcel Proust, À l’ombre des jeunes filles en fleurs)

“Nghệ thuật và không gì ngoài nghệ thuật, chúng ta có nghệ thuật để không chết vì sự thật.”

“L’art et rien que l’art, nous avons l’art pour ne point mourir de la vérité.” (Friedrich Nietzsche, Le Crépuscule des Idoles)

“Mạng xã hội đã trao quyền phát ngôn cho những đạo quân ngu dốt, những kẻ trước đây chỉ tán dóc trong các quán bar sau khi uống rượu mà không gây hại gì cho cộng đồng. Trước đây người ta bảo bọn họ im miệng ngay. Ngày nay họ có quyền phát ngôn như một người đoạt giải Nobel. Đây chính là sự xâm lăng của những kẻ ngu dốt.”

“Social media danno diritto di parola a legioni di imbecilli che prima parlavano solo al bar dopo un bicchiere di vino, senza danneggiare la collettività. Venivano subito messi a tacere, mentre ora hanno lo stesso diritto di parola di un Premio Nobel. È l’invasione degli imbecilli.”

(Umberto Eco, trích từ bài phỏng vấn thực hiện tại Đại học Turin (Ý), ngày 10 tháng 6 năm 2015, ngay sau khi U. Eco nhận học vị Tiến sĩ danh dự ngành Truyền thông và Văn hoá truyền thông đại chúng. Nguyên văn tiếng Ý đăng trên báo La Stampa 11.06.2015)

Cái giá của sự phát triển (3)

Lê Học Lãnh Vân

LÒNG TIN GIỮA CÁC THÀNH PHẦN TRONG XÃ HỘI

Bài viết này cho rằng lòng tin lẫn nhau giữa các thành phần trong xã hội là một trong vài giá trị lớn nhất giúp Việt Nam tăng trưởng 10% một năm hoặc cao hơn nữa. Lòng tin là chất keo tốt nhất kết dính các thành phần giúp họ kề vai góp sức xây dựng cộng đồng phát triển mạnh mẽ. Thiếu lòng tin, cộng đồng rệu rã, hợp lực yếu ớt, người ta bỏ cộng đồng mà đi tứ tán…

Để có sự tin tưởng nhau, các thành phần trong xã hội cần có kỷ luật tuân theo các cam kết đặt ra để cuộc sống xã hội được suôn sẻ, công bằng. Người càng có vị trí cao càng phải có tính kỷ luật hơn.

Luật pháp một quốc gia chính là thành phần quan trọng nhất của các cam kết ấy. Luật pháp cần được vạch ra bởi tất cả các thành phần trong xã hội và vì tất cả các thành phần đó chứ không phải bởi chỉ một thành phần riêng lẻ nào. Lý do rất đơn giản là cho dù tiên tiến tới đâu đi nữa, một thành phần cũng không thể đại điện cho toàn thể cộng đồng. Luật pháp ấy được giữ gìn và phân xử bởi hệ thống mà tính độc lập của nó được chấp nhận bởi xã hội. Vị trí độc lập của hệ thống phân xử khiến các thành phần trong xã hội tin tưởng nhau, chấp nhận sự bình đẳng và tiếp tục cộng tác nhau. Mức độ độc lập của vị trí ấy càng cao, càng được bảo vệ thì sự tin tưởng lẫn nhau trong xã hội càng nhiều và càng được củng cố.

Luật sư là gạch nối giữa văn bản với cuộc sống, giữa bộ luật trừu tượng với thực tế sinh động của xã hội.

Sự cân bằng và đối trọng giữa luật sư và công tố viên trong vai trò và hoạt động tư pháp tại tòa án là một nguyên tắc bảo đảm tính đúng đắn và công minh của xét xử. Hoạt động bào chữa của luật sư phải được lắng nghe và tôn trọng. Quyền hoạt động của luật sư phải được đặc biệt bảo vệ, quyền ấy không nên bị đặt dưới một quyền uy của ngành nào khác, cũng không nên bị uy hiếp tước bỏ bởi một ngành khác. Quyền hành nghề chuyên môn nên được quyết định bởi hiệp hội chuyên môn.

Minh bạch thông tin cũng là nhân tố làm tăng sự tin tưởng nhau trong xã hội. Muốn vậy cần ít nhất hai điều kiện

a) thu hẹp tối đa vùng thông tin MẬT, và nếu được,

b) báo chí có quyền thông tin nhiều hơn.

Bởi vì không chỉ thông tin cách nào mà ai thông tin cũng là vấn đề! Thành phần nắm đại quyền không nên cấm các thành phần khác thông tin về mình hay về các sự kiện trong xã hội. Sự cấm cản ấy gieo rắc nghi ngờ, nuôi dưỡng tin đồn…

Minh bạch thông tin không chỉ xiển dương và làm tăng sự tin tưởng nhau trong xã hội, nó còn nâng cao dân trí. Các thông tin về xã hội, sự quản trị xã hội là nguyên liệu thông tin cho khoa học xã hội, giúp mở mang tất cả các ngành khoa học khác. Cũng giúp vào hệ thống đào tạo cao cấp mà chúng ta sẽ thảo luận ở bài sau.

Ngày 22 tháng 5 năm 2026

Danh ngôn

Ban Biên tập

Tra cứu theo tên tác giả

Cái giá của sự phát triển (3)